Doe 's gek

Söyle böyle

2012-02-12T21:54:00.000+01:00

Kom je in een land waar je de mensen niet verstaat. Behoorlijk irritant. Zeker niet als je wilt babbelen. In plaats van te praten, kun je alleen maar glimlachen tot je kaken stijf worden en bij herhaling bedankt zeggen. Dat gebeurde dus verleden jaar in Turkije. Op alles wat de gastvrije Turken zeiden, zei ik evet (ja), hayır (nee) en teşekkürler of teşekkür ederim (dank, dank u). Iki bira (twee bier) lukte ook nog wel. Of de variant iki çay (twee thee). Hoewel aan de kust ook wel Engels en hier en daar Frans werd gesproken, werd het in het binnenland een stuk lastiger. En dat terwijl het een prachtige taal is. Het heeft de zachtheid van het Portugees. Maar het lijkt dus in het niets op een van de Europese talen, alhoewel het Turks een behoorlijke hoeveelheid Franse - verbasterde - leenwoorden heeft (şoför : chauffeur). Tijd dus om een nieuwe taal te leren.

In november sloot ik dapper aan bij een groep die sinds september in de schoolboeken was gedoken. Twee weekenden flink blokken en ik was redelijk bij en vooral enthousiast. Het Turks is een taal naar mijn hart. Logisch. Alles heeft een vaste plek, elke letter heeft maar één klank, er zijn geen mannelijke en vrouwelijke woorden, er zijn geen lidwoorden, de werkwoordsvervoegingen kennen geen uitzonderingen (heerlijk), er is een eenvoudige klankharmonie die vanuit de klinkers bepaalt welke achtervoegsels je krijgt en er zijn heel veel achtervoegsels. Het Turks is namelijk een plaktaal. Met de vervoegingen van de zes naamvallen, in andere talen niet onbekend, en natuurlijk het meervoud, plak je er lustig op los.

In mijn huis : evimde (huis = ev)
Arkadaşlarımızınkini : die van onze vrienden (arkadaş = vriend)

Zelfs zelfstandige naamwoorden kunnen vervoegingen meekrijgen van het werkwoord. Soms is het even puzzelen voordat je het basiswoord gevonden hebt, maar daarna kun je al snel de zin vertalen. Mits je natuurlijk braaf woordjes leert. Even slikken in het begin, omdat de taal geen gelijkenissen kent. Maar na verloop van tijd wen je weer aan het studeren. Zoals je vroeger ook het vreemde Frans onder de knie hebt gekregen. Denk nou overigens niet dat ik na een bezoek aan een land waar ik de taal niet van ken, direct een cursus ga volgen. Aan Turks heb ik de komende jaren mijn handen wel vol.

Wil je trouwens in Maastricht of omgeving op taalles, dan kan ik in ieder geval Café de las lenguas aanraden. Leuk initiatief, waarbij je in een zaaltje boven een café les krijgt van native speakers. Die leren je niet alleen de taal, maar vertellen ook veel over de cultuur van hun land. En na de les kun je aan de bar het geleerde toepassen. Ben je Roos lid, dan krijg je overigens 10% korting (kan het niet laten).

*Söyle böyle : zo zo

Wat horrorwinter?

2012-02-05T01:49:00.000+01:00

Nijntje in de winter

2012-02-04T14:34:00.000+01:00

Winter in Maastricht

2012-02-03T00:19:00.000+01:00

2012-02-01T19:48:00.001+01:00

Boerkaverbod

2012-01-31T21:02:00.004+01:00

Verleden week, tijdens mijn skivakantie, hoorde ik over het boerkaverbod in Nederland. Mijn nekharen stonden overeind en ik vroeg me af hoe we dit soort achterlijkheden een halt toe kunnen roepen. Ik was dan ook gisteren blij verrast te zien dat op twitter Jelle Brandt Corstius eenieder opriep om met name de senatoren van Eerste Kamer aan te spreken. Heel simpel door ze een mail te sturen. Met wat hulp van andere tweeps was een lijst met mailadressen van alle Eerste Kamerleden zo in elkaar gestoken en ben ik mijn eigen brief gaan dichten. Hieronder mijn oproep, die ik vanavond verzonden heb.

Geachte Eerste Kamerleden,

Ik ben niet politiek actief, maar heb wel bewondering voor de mensen die dat wel zijn. Welk gedachtegoed ze ook aanhangen. Dat is immers wat ons land bijzonder maakt. Vrijheid. De laatste jaren maak ik me echter wel grote zorgen over de ontwikkelingen in ons land. Was ik ooit trots Nederlandse te zijn. Nu al lang niet meer. Het geschreeuw, de jacht om de stemmen, de mediaslaafsheid en het gekonkel maken me misselijk. Ik schaam me. En stemmen blijkt niet de oplossing te zijn. Hoe dan wel actie te ondernemen, is lastig. Politici roepen om het hardst dat ze meer contact willen met 'het volk'. Nou bij deze zoek ik dan nu eens actief die communicatie op.

In het buitenland hoorde ik namelijk verleden week van het boerkaverbod in Nederland. Schrok me een hoedje (maar dat mag misschien ook niet meer). Om diverse redenen.

Wie zijn wij dat we anderen veroordelen op basis van hun klederdracht? Waar trekken we een grens? Wat mag wel en niet. Boerka niet? Zeeuws kapje wel? Blote lijven wel? Carnavalsmasker? Skibivakmuts? En hoe zit het met de bedekte kleding van de vrouwen uit de Zwarte Kousen Kerk. Gaat dat ook te ver? Weten we eigenlijk wel wat de beweegredenen van de 150 vrouwen in Nederland zijn? Misschien wel hele andere dan wij aannemen op basis van wat we menen te zien of weten vanuit andere landen. Ons perspectief is niet alleszeggend of waar. Het is altijd subjectief. Want gaat dit echt over onderdrukking? Ik geloof dat niet. Blijkbaar moeten we allemaal gelijk zijn. Allemaal eenzelfde cultuur hebben. Maar is het niet zo dat iedereen gelijk is en toch ook anders is en mag zijn? Staat dat ook niet ergens in onze wetten omschreven?

Elke cultuur heeft zijn eigen regels en misschien ook wel eigenaardigheden in onze ogen. En dat moeten we respecteren. Net zoals anderen ons respecteren. Iedereen ontwikkelt zich op zijn wijze en in zijn eigen tijdsspanne. Het maakt ons juist groots als we daar de ruimte voor geven en voor open staan. We hebben de mond vol over ons zogenaamde hoge beschavingsniveau. Maar het waarmaken en mensen in hun waarde laten, zonder ze te bekritiseren om waar ze voor staan of waarin ze geloven, dat kunnen we blijkbaar niet. Het enige waarmee we bezig zijn is het verschil tussen wij en zij op een volstrekt idiote wijze te benadrukken en dat verlamt de communicatie tussen partijen al bij voorbaat. Ik schaam me.

Vind ik het prettig als ik een gezicht niet kan zien? Niet echt, maar over 150 mensen kan ik me niet druk maken. En ook niet over 1.500 of 15.000. Hebben we in Nederland geen grotere problemen? Zijn we nu echt ons belastingsgeld aan het uitgeven aan dit soort respectloos geneuzel. Hebben de politici en ambtenaren niets beters te doen?

Ik weet dat een aantal van u ook tegen het verbod is en hoop van ganser harte dat u uw collega's kunt overtuigen. De anderen wens ik meer wijsheid toe.

Hoogachtend,

Eliane Mans

PS: ik was overigens na het verzenden van mijn brief aangenaam verrast te zien dat Nico Schrijver - PvdA senator - meteen de moeite nam persoonlijk te reageren (zie hieronder). De reactie op twitter van Margreet de Boer - GroenLinks senator - vond ik minder sterk. Zij noemde de mails die naar aanleiding van deze actie binnenstromen spam en riep op alleen de CDA en VVD senatoren aan te schrijven. Lijkt me niet de houding die we van een politica mogen verwachten. Communicatie. Daar draait het om. Kom uit uw torentjes en spreek met ons.

Geachte mevrouw Mans,

Veel dank voor uw doordachte reactie.

Wat u schrijft is mij uit het hart gegrepen en komt mij ook zeer
verstandig voor. Het wetsvoorstel is nu voorgelegd aan de Tweede Kamer.
Laten we hopen dat het daar reeds sneuvelt. Zo niet, dan zal ik me graag
als PvdA-senator schrap zetten om dit soort onnodige en onverstandige
wetgeving tegen te houden.

Met vriendelijke groet,

Nico Schrijver

Professor dr. N.J. Schrijver
Chair of Public International Law
Grotius Centre for International Legal Studies

Laat ik nou van Margreet de Boer ook een reactie krijgen. Bij deze.

Dank voor uw mail. Ik deel uw verontrusting over het door de regering voorgestelde boerkaverbod (zie ook mijn blog hierover). Het voorstel wordt nu eerst door de Tweede Kamer behandeld. Mocht het daar aangenomen worden en in de Eerste Kamer aan de orde zijn, dan zal ik zeker tegen stemmen, en proberen mijn mede-senatoren ervan te overtuigen dat ook te doen.

Vriendelijke groet,

Margreet de Boer
Eerste Kamerlid GroenLinks

Dank voor uw brief. Ik stem tegen het boerkaverbod.

Groeten, dr. Geert Reuten
Eerste Kamerlid voor de SP
woordvoerder Financiën en Economische Zaken

Trojka

2012-01-30T18:28:00.000+01:00

In het kader van het heerlijke winterweer de briljante songtekst van Drs P. "Dodenrit".

We rijden met de troïka door 't eindeloze woud
Het vriest een graad of dertig, het is winter en vrij koud
De paardehoeven knersen in de pasgevallen sneeuw
't Is avond in Siberie en nergens is een leeuw

We reizen met de kinderen, al zijn ze nog wat jong
Door 't eindeloze woud waarover ik zo-even zong
Een lommerrijk en zeer onoverzichtelijk terrein
Waarin men zich gelukkig prijst dat er geen leeuwen zijn

We zijn op weg naar Omsk, maar de weg daarheen is lang
En daarom vullen wij de tijd met feestelijk gezang
Intussen gaat zich iets bewegen in de achtergrond:
Iets donkers en iets talrijks en het lijkt me ongezond

Ze zijn nog vrij ver achter ons, ik zie ze echter wel
Het is een hele massa en ze lopen nogal snel
En door ons achterna te lopen halen zij ons in
Wat onvoordelig uit kan pakken voor een jong gezin

De donkere gedaanten zijn bijzonder vlug ter been
Ze lopen op vier poten, en ze kijken heel gemeen
Ze hebben grote tanden, dat is duidelijk te zien
Het zijn waarschijnlijk wolven en kwaadaardig bovendien

Al is de toestand zorgelijk, ik raak niet in paniek
Ik houd de moed erin door middel van de volksmuziek
We kennen onze bundel en we zingen heel wat af
Terwijl de wolven nader komen in gestrekte draf

Het is van hier naar Omsk nog een kleine honderd werst
't Is prettig dat de paarden net vanmiddag zijn ververst
Wel jammer dat de wolven ons toch hebben ingehaald
Men ziet de flinke eetlust die hun uit de ogen straalt

We doen heel onbekommerd en we zingen continu
Toch moet er iets gebeuren onder moeders paraplu
En zonder op te vallen overleg ik met mijn vrouw
"Wie moet er aan geloven," vraag ik, "Toe, bedenk eens gauw"

"Moet Igor het maar wezen?", "Nee, want Igor speelt viool"
"Wat vind je van Natasja?", "Maar die leert zo goed op school!"
"En Sonja dan?", "Nee, Sonja niet, zij heeft een mooie alt"
Zodat de keus tenslotte op de kleine Pjotr valt.

Dus onder het gezang pak ik het ventje handig beet
Daar vliegt hij uit de trojka met een griezelige kreet
De wolven hebben alle aandacht voor die lekkernij
Nog vierentachtig werst en o, wat zijn wij heden blij

We mogen Pjotr wel waarderen om zijn eetbaarheid
Want daardoor raken wij die troep voorlopig even kwijt
Zo jagen wij maar voort als in een gruwelijke droom
Ajo ajo ajo al in die hoge klapperboom

Daar klinkt weer dat gehuil en onze hoop is weer verscheurd
De wolven zijn terug en nu is Sonja aan de beurt
Daar gaat het arme kind, zij was zo vrolijk en zo braaf
Nog achtenzestig werst en in Den Haag daar woont een graaf

Ik zit nog na te peinzen en mijn vrouw stort menig traan
En kijk daar komen achter ons de wolven al weer aan
Dus Igor, 't is wel spijtig maar jij wordt geen virtuoos
Nog tweeenvijftig werst en daar was laatst een meisje loos

Nu Igor is verwijderd hebben wij weer even rust
Maar nee, daar zijn de wolven weer, op nog een part belust
De doodskreet van Natasja snijdt ons pijnlijk door de ziel
Nog zesendertig werst en in blauwgeruite kiel

Mijn vrouw en ik zijn over, dus we zingen een duet
En als 't even mee wil zitten halen we het net
Helaas, ik moet haar afstaan aan de hongerige troep
Nu nog maar twintig werst en Hoeperdepoep zat op de stoep

Ik zing nu weer wat lustiger want Omsk komt in zicht
Ik maak een sprong van blijdschap en verlies mijn evenwicht
Terwijl de wolven mij verslinden, denk ik "Dat is pech
Ja Omsk is een mooie stad, maar net iets te ver weg"

(Trojka hier, trojka daar)
Ja, je ziet er veel dit jaar
(Trojka hier, trojka daar)
Overal zit paardehaar
(Trojka hier, trojka daar)
Steeds uit voorraad leverbaar
(Trojka hier, trojka daar)
Zachtjes snort de samovaar
(Trojka hier, trojka daar)
Met een Slavisch handgebaar
(Trojka hier, trojka daar)
Doe het zelf met naald en schaar
(Trojka hier, trojka daar)
Is dat nu niet wonderbaar
(Trojka hier, trojka daar)
Twee halfom en een tartaar
(Trojka hier, trojka daar)
Een liefdadigheidsbazaar
(Trojka hier, trojka daar)
Hulde aan het gouden paar
(Trojka hier, trojka daar)
Foei hoe suffend staat gij daar
(Trojka hier, trojka daar)
Moeder is de koffie klaar
(Trojka hier, trojka daar)
Kijk daar loopt een adelaar
(Trojka hier, trojka daar)
Is hier ook een abattoir
(Trojka hier, trojka daar)
Basgitaar en klapsigaar
(Trojka hier, trojka daar)
Flinkgebouwde weduwnaar
(Trojka hier, trojka daar)
Leve onze goede Tsaar!

La Plagne 2012

2012-01-29T16:42:00.000+01:00

Bijna vier meter sneeuw, waarvan minimaal 1 meter verse poedersneeuw. Maar niet ingesneeuwd. Zon én wolken. En vooral veel skikilometers (rond de 600 kilometer) en snelheid (hoogste tegen de 60 km/uur). Wat wil je nog meer.

De data zijn trouwens verkregen via de app van endomondo.com. We weten (in zoverre de data betrouwbaar zijn) bijvoorbeeld ook dat we tegen de 6.000 kCal hebben verbrand, wat weer goed is voor zo'n 11-12 hamburgers. Hoeveel Franse wijntjes en kaasje dat zijn, heb ik niet opgezocht.

Mont Blanc

Bladiebla

2012-01-12T12:40:00.004+01:00

Ook bij mijn vorige werkgever zijn ze allergisch voor de bladiebla-uitspraken die in het bedrijfsleven schering en inslag zijn (lees ook Gaap en Helemaal goed). Afgelopen week ontving ik hun kleine vierkante jaarkalender 2012 met daarop de volgende tekst.

Zuiderlicht in zijn 26e jaar

Ook in 2012 integreren wij het visionaire met het visuele. We hebben ons productportofolio laten benchmarken. Daaruit hebben we learnings getrokken ten aanzien van de juiste aanvliegroute. We streven naar een optimalisatie van onze open source creativiteitsimpulsen. Daarom hebben we in onze bilaterale plan-do-check-act cyclus integrale KPI’s geformaliseerd. Ook zijn we met sleutelfiguren uit onze organisatie bedrijfsrationele targets overeengekomen. Transparant als we zijn in onze klantrelatie, delen we onze doelstellingen met u, zodat u ons er op kunt afrekenen. Naast twee Red Dot Design Awards staan op de planning: een clientgericht front-office in Amsterdam, een virtuele iPad-unit in Bangalore, een operational excellent CRM-systeem en een ROI van minimaal 1,8. Bent u daar nog?

We hopen het. Dat maar veel van elkaar zullen merken het komende jaar. En dat we samen blijven kijken naar waar het werkelijk over gaat.

En bij dat laatste sluit ik me graag aan.

Maastrichtse torens

2012-01-10T21:12:00.001+01:00

Theresiakerk

Stadhuis

Sint Jan

Sint Martinuskerk

Timmermanslogica met spek & ei

2012-01-08T16:49:00.000+01:00

In het Centre Céramique was al de tentoonstelling Timmermanslogica 1986-2011 met gebouwen en ontwerpen van Bruls en Co te zien. Bruls heeft in zijn gebouwen een duidelijke signatuur; hij is dol op grote ijzeren stippen. Dat hij ook meubels en zelfs bestek ontwierp wist ik niet. Het verraste me aangenaam. Sinds afgelopen vrijdag is in het Centre Céramique ook de kleine tentoonstelling Spek Ei Göt te bezichtigen. Deze tentoonstelling is er voor de onvervalste carnavalsvierder en doet verslag van één carnavalsdag; van het stevige ontbijt in de ochtend met spek en ei, het schmincken tot de ontmoetingen en het eindigen in de göt (goot). Oud-collega Paul van der Veer ontwierp het prachtige vierkante boekwerkje van 11x11x11 cm, dat op zich al een kunstwerk is. Etienne van Sloun fotografeerde. Ad van Iterson schreef de leuke teksten. In het prachtige Mestreechs uiteraard.Hieronder één van zijn verhalen.

En Romein?
Kojboj of indiaon. Es jong vaan zeve, ach, nege hadste wieneg käös mèt decarneval. De kós kojboj weure of de kós indiaon weure - de twie kampe oet demanneleke, nobele stried op de prairie en oonder in de doej vallei. Kojboj ofindiaon, dat waor de kwestie. Knakkers um mèt te sjete of tomahawks um mèt tehouwe. De reuk vaan solfer of de reuk vaan rubber. En neger daan? Hartstikke sjiek maan, neger! Zwarte maillot, zwarten trieko mèt col, dikke zwarte hejse, dikke zwarte zokke, zwart geverfde gymsjeun, zwarte sjmink, e ritselend rete rökske, ’n kèttel mèt knook draon, ’ne gouwe ringk kwansijs door de neus gepeers en ’n dikke vèrkesblaos dieste bij de slachter hads gehaold en boeste mèt mochs zwejje. In de rundte zwejje, zjus wieste mèt d’n ouge mós rolle, meh daan d’n aandere kant op, este dat kins. Jao, neger... Toch waor dat ieder get veur de groeter jonges - groeter nog es veer al waore. Of veur vaajers - neet eus vaajers; aandere. Manslui die zoe’n blaos in de vrouwlui hun geziech dörfde te hawwe en zelfs te vrieve. Lolzek en braniemekers, zoewie ze woorte geneump, die astrante vaajers. Nei, neger waor veur us nog neet aon de orde. En Romein? Ha, Julius Caesar, ouch weer vaan de partij! Zo, Nero, wat drinks diech dao, ’nen ingelender of e sneeuwwitje? Diech höbs confetti in de sjoem, preufste dat neet? Romein waor eveneins get veur este groeter waors. Zèlver haore, witte rok mèt gouwe bieze, linte um d’n broen-gesjminkde bein gedrejd. Dao waor nog mier couraasj veur nudeg es veur dölle neger. Echte Romeine waore stoer, carnevalsromeine verwijf. Veur Romein te weure hadste ’n leeste nudeg,aanders dachte ze get vaan diech. ’n Leeste! Wee had al ’n leeste? Henneke aonhenneke, zeker. Kojboj of indiaon. Brojne sjmink of roeje sjmink. Neet zoegroet versjèl. Ei kuupke wijer in de sjmink-does. Aon die kuupkes kóste zienwelke femilies mie kojbojs of mie indiaone in hoes hadde… Neet zoe groetversjèl. Meh toch. Meh later. De carnevalskojbojs zien bookhawwer,filiaolhawwer of aondeilhawwer gewoorde. De carnevalsindiaone kunssjèlder,muzikant of sjrijver. De kleur zit al vreug in ’ne mins. Op ’ne mins.

Tango

2012-01-08T13:28:00.001+01:00

Vrienden dansen al jaren tango. Ik wil dat ook en belde afgelopen jaar met stichting Tango in Maastricht. De dame was enthousiast en wilde me direct inschrijven, totdat bleek dat ik geen partner meenam. “We hebben meer dan genoeg vrouwen. Teveel zelfs. Dus als u geen man meeneemt, dan heeft het geen zin.” Pang. Droom stuk. Hier en daar wel eens voorzichtig bij de heren in mijn omgeving gepolst, maar die werden opeens verdacht stil. Ton & Marjolijn lieten het er echter niet bij zitten en vonden dat ik op zijn minst mee moest naar een heuse Tangosalon in de Roeie Zaol aan de Tongerseweg. En dus ging ik afgelopen weekend mee en belandde in een andere wereld. Vanuit regenachtig Maastricht stapte ik binnen in warm Buenos Aires. Op banken zaten de salondeelnemers hun schoenen te verwisselen. Een beetje zoals op de bowlingbaan, maar nu dan toch echt met gave schoenen. Ik keek mijn ogen uit. Zoveel mooie hakken … mijn Imelda Marcos hart ging er sneller van kloppen. Ookal zal ik nooit tango dansen, zo’n paar moet zeker in mijn collectie komen testaan.

Langs de kant van de dansvloer stonden stoeltjes. Om even op uit te rusten en voor muurbloempjes als ik. Ton & Marjolijn schovende dansvloer op en zwierden … nee dat is niet het goede woord voor tango … en bewogen sierlijk weg. Tientallen paren kwamen aan me voorbij. Ik kwam ogen tekort. De schoenen. De passen. De ingetogenheid, maar toch ook de kracht en passie. Kaarsrechte bovenlijven. Gezichten tegen elkaar aan gevleid. Beweeglijke benen en aangespannen voeten. En een paar prachtige jurken. Wat een sensatie. Van milonga tot aan wals- en neotango; de muziek bleef aanzetten tot bewegen. Ooit ontstaan uit de dansen van arbeiders en slaven in Zuid-Amerika. Toen dansten alleen nog de mannen met elkaar. Naderhand ook de vrouwen en na het opschonen van de dans, waagde ook de preutse Europese elite zich eraan. Inde Tangosalon deze avond echter de echte Argentijnse tango. Niet deballroomtango zoals we hem van tv kennen. Galant werden de dames door de herengevraagd voor een dans. Een paar seconden stonden de paren vastgekleefd stiltotdat de heren met een subtiele beweging de dames leidden naar de volgendepas. Vlamen, Walen, Maastrichtenaren. Iedereen danste met elkaar. Ook detravestiet in het gezelschap - een toch wel reusachtige, maar prachtige dame - werdniet overgeslagen. Behalve ik. Pas op het einde van de avond tegen half twee - nanog overigens twee optredens van een duo dat voor ons zong en gitaar speelde - waagdeeen heer me aan te spreken en me mee te vragen. Ik moest echter bekennen dat iknog geen stapje kon verzetten. Hij glimlachte en zei: “Mevrouw, ik denk dat uhet wel in u heeft om te dansen, maar het zijn uw weliswaar hooggehakte, maartoch wel laarzen die u weggeven. Tango wordt niet op laarzen gedanst.” Ploep.Ik viel door de mand met mijn verkeerde schoenen. Volgende keer gaan debarracuda’s mee.

Koninklijk bezoek

2012-01-06T13:33:00.001+01:00

Elke dag fiets ik langs het Bonnefantenmuseum en Vodafone richting mijn werk. Al jaren post daar in weer en wind de kroonprins van West Nieuw-Guinea. Althans, de heer denkt dat hij dat is. Jarenlang zeulde hij - gehuld in een rood, geel, groene carnavalssjaal en pet - met een boodschappenwagentje op twee wieltjes en met plakkaten waarop hij van alles had geschreven en geplakt. Blijkbaar vond hij dat zijn boodschap niet goed overkwam en dus veranderde hij van tactiek. Hij begon van karton maquettes te bouwen, die zijn koninkrijk moesten voorstellen: flatgebouwen, rijksgebouwen, boten, tanks, auto’s en meer. Elke dag weer stalt hij ze allemaal aan de Avenue Céramique uit. En soms waagt hij de oversteek naar het Sterrenmonument en bouwt daar zijn maatschappij op. Verleden jaar verschenen daarnaast kleine berichtjesvan papier geplakt op stoepen, lantaarnpalen en stoplichten. Maar die hielden hetin de regen niet lang vol. De teksten vervaagden snel of werden zelfs weggehaald. Dat deert de kroonprins klaarblijkelijk niet. Hij is een volhouder. Gewapend met een transistorradio getapet om zijn arm en op zender ruis weerstaat hij alle weersoorten. Zon, regen, sneeuw of mist deren hem niet. En iedereen loopt, fiets en rijdt aan hem voorbij. Sommigen werpen nog wel een verbaasde blik, maar de meeste mensen kijken recht door hem heen. En ook dat lijkt hem niet te deren.

Afgelopen week stormde het flink. Dat zal niemand zijn ontgaan. En wat had de kroonprins gebouwd … een heuse windturbine. Een oer-Hollandse windmolen. Fier doorstond de windmolen rond kwart over acht in de ochtend nog de windstoten en de regen. Was ie echt geweest dan had ie vast een boel energie opgewekt. Ik besloot om er een tweet aan te wijden:

Kroonprins van West Nieuw-Guinea heeft vandaag in#Maastricht zijn nieuwe windmolen (karton) geplaatst. Handig met windstoten tot100 km/uur

Binnen een half uur hing de pers aan de telefoon bij Roos. Of ze Eliane Mans konden spreken. Verbaasd verbond mijn collega door en stond ik de journaliste te woord. “Nou, ik las uw tweet en vroeg me af wie deze royalty is, wanneer hij is aangekomen en wanneer de windmolen officieel in gebruik is genomen.” Ik was even stil. “Pardon? Royalty? Windmolen aan de Avenue Céramique? Mevrouw, sorry, maar deze man denkt dat hij kroonprins is. Hij is ziek.” “Maar het is toch wel bijzonder een kroonprins in Maastricht?!” “Mevrouw, hij is ziek in zijn hoofd. Wat wilt u eigenlijk?” “Nou een artikel hier aan wijden.” “Tja, dat is uw keuze, maar lijkt me niet echt relevant.Nogmaals de man leeft in zijn eigen droomwereld.” “Nouhou, toch bedankt.” Eindeinterview. Ik grinnikte maar eventjes en zag ’s avond om 17.00 uur dat dewindmolen was geknakt. De journaliste vond het toch nodig om een artikel te schrijven. Gebaseerd op lucht. En dat was er die dag genoeg.

Foto Maastricht Dichtbij

Gaap

2012-01-02T19:26:00.001+01:00

Voor mijn werk kom ik aanraking met de Algemene Bepalingen Huurovereenkomst Kantoorruimten, uitgegeven door Raad voor Onroerende Zaken in juli 2003 en gedeponeerd bij de griffie van de rechtbank Den Haag. Ik besluit om het stuk (maar liefst 18 pagina’s) eens goed door te nemen voor ik er een handtekening onder zet. En dat blijkt ook maar goed te zijn ook. Ik heb namelijk naderhand niet het idee dat ze het zelf ook kritisch gelezen hebben.Hoewel ik zo nu en dan in slaap dreig te vallen door de immense saaiheid van de teksten, vind ik toch een heleboel (spel) fouten en zo nu en dan een totaal niet te volgen stuk tekst.

Zo wordt in artikel 7 geschreven: Indien huurder zich, na door huurder behoorlijk in gebreke te zijn gesteld … Ik moet het drie keer lezen om vervolgens in lachen uit te barsten. Ja die huurder zal gek zijn, die gaat zichzelf natuurlijk nooit niet in gebreke stellen. Waar het gemis van drie lettertjes al niet toe kan leiden. Een mega fout. Vervolgens lees ik in artikel 14.1 … waarvan het gehuurde deel uitmaakt of aan belendingen werkzaamheden en onderdoek te (doen) verrichten … Onderdoek. Ik begin aan mezelf te twijfelen en Google het maar eens. Mogelijk is het een juridisch term die ik in mijn werkzaamheden voor Boels Zanders Advocaten nooit ben tegengekomen. Maar ook het internet kent het niet. Onderdoek. Onderbroek? Onderzoek dus. Mijn hemel. En het wordt niet beter, want artikel 16.6 begint, maar wordt niet afgemaakt. De zin stopt abrupt. Wel een begin, maar geen einde. Blijkbaar viel de desbetreffende jurist van zijn eigen schrijfsels in slaap. Dan drie artikelen die onduidelijk zijn. Voor normale mensen bedoel ik dan. Mensen die dus kantoorruimten huren en geen rechten hebben geleerd. Hou je vast.

Artikel 6.11.2.8 Huurder doet afstand van rechten en aanspraken uit ongerechtvaardigde verrijking in verband met de door of namens huurder aangebrachte veranderingen of toevoegingen die bij het einde van de huur niet ongedaan zijn gemaakt, tenzij partijen schriftelijk anders zijn overeengekomen.

Artikel 11.6 Verhuurder is niet aansprakelijk voor schade toegebracht aan de persoon of goederen van huurder of huurder heeft geen recht op huurprijsvermindering, geenrecht op verrekening of opschorting van enige betalingsverplichting en geenrecht op ontbinding van de huurovereenkomst in geval van vermindering vanhuurgenot ten gevolge van gebreken waaronder die ten gevolge van zichtbare enonzichtbare gebreken aan het gehuurde of het gebouw of complex waarvan hetgehuurde deel uitmaakt, weersomstandigheden, stagnatie in de voorziening vangas, water, elektriciteit, warmte, ventilatie of luchtbehandeling, storing vaninstallaties en apparatuur, in- en uitstroming van gassen of vloeistoffen,brand, ontploffing, tekortkomingen in de leveringen van diensten. Blablabla.

Een zin van maar liefst 9 regels. Ik raak er van buiten adem. De vorige twee waren nog relatief gemakkelijk te doorgronden (na drie keer lezen). Maar probeer nu devolgende even. Ik heb de taalfouten eruit gehaald, anders werd het helemaalzo...

Artikel 19.3 b Het door huurder c.q. dienst rechtsopvolger(s), door het beëindigen van de optie te lijden financiële nadeel wordt door huurder aan verhuurder c.q. diens rechtsopvolger(s) voldaan steeds gelijktijdig met de periodieke huurprijsbetalingen en wordt, met uitzondering van de schade als bedoeld in 19.3.1 sub 1, zo mogelijk door middel van een annuïteit, gelijkelijk verdeeld over de resterende duur van de lopende huurperiode, doch is terstond, volledig en ineens van huurder opeisbaar als de huurovereenkomst om welke reden ook tussentijds wordt beëindigd.

Alstublieft. Snapt u het? Ik niet. En toch tekenen dagelijks allerlei mensen dezecontracten. In de hoop dat ze door de tegenpartij niet worden besodemieterd. Niet doen dus. Altijd lezen, hoe slaapverwekkend het ook is. En voor diegene die dit schrijven. Ga in godsnaam naar een schrijfcursus en probeer eindelijk eens te landen op aarde. Jullie vragen bij de bakker toch ook gewoon om een brood en niet: “Met betrekking tot uw assortiment zou ik graag het eigendomsrecht verkrijgen op een half bruin” (uitspraak Daniël Janssen, Neerlandicus).

PS: En diegene die het overhandigt, mag overigens ook wel wat kritischer naar zijn stukken kijken.
PS: Laat nou net NRC hier ook een artikel aan wijden: http://tinyurl.com/6ppmkuo

Een swingend 2012!

2011-12-31T09:02:00.006+01:00

Oma Nel

2011-12-06T19:35:00.002+01:00

“Is het carnaval?” mompelt oma Nel vragend. Ik kijk haarverbaasd aan. Nee hoor, Sinterklaas is net vertrokken. Maar ze hoorthet niet echt meer en is al weer weggeleden in haar eigen wereld. Vijf dagengeleden was ze iets helderder. “Komt de dokter elke dag bij je kijken Nel?”vraag ik haar. Haar oogjes beginnen te lachen: “Ja, die is wel bezig haar geldte verdienen.” Ik grinnik met haar mee. Verder is het een emotioneel bezoek. Zevertelt opeens dat ze elke dag naar het portret van haar vader kijkt en met hem praat. "Wat zeg je dan Nel?" vraag ik. "Heb ik het vandaag goed gedaan papa?" is haar antwoord. Ik slik een traan weg. Halverwegekomt ze moeizaam een beetje uit haar kussens overeind en steekt haar handen naarme uit. Ik buig vragend voorover en ze pakt mijn wangen vast en aait ze. Zoalsvroeger. Is dit haar manier van afscheid nemen?

Lieve oma Nel. De tweede vrouw van opa Vic. Zetrouwden in april 1971. Bijna een maand na mijn geboorte. Voor mij was ze mijnechte oma, alhoewel we haar lang tante Nel hebben genoemd. Ze werkte nog - zewas een textielkei bij Schunck - toen opa allang met pensioen was. Hij zorgdeervoor dat het eten op tafel stond als ze thuis kwam. Samen reisden ze dewereld rond. Op bezoek bij opa’s broers en zussen in Canada en Amerika. Maarook samen naar Italië en Israël. En we mochten altijd komen logeren. Nel wasonvermoeibaar. Samen kruiswoordpuzzels oplossen, ons leren borduren, maar ook met elk feestje met alle neefjes en nichtjes kienen. Ik heb de bordjes enfiches gekregen en zou haar graag nog eens in het groene zakje zien grabbelenen een nummer omroepen. Voor iedereen waren er kleine prijsjes. Een pennetje.Een gum. Of plakplaatjes. Opa hield ze in bedwang. Begon hij te knoteren engrauwelen dan was een blik van Nel voldoende om hem te doen stil worden. Autorijdenkon ze niet. Ik stond als kind doodangsten uit als we samen vanaf de Heksenbergrichting de stad reden. Ze gaf een plukje gas om direct daarna weer op de remte trappen. Ik hing permanent in de veiligheidsriemen en in het dashboardstonden heel wat tandafdrukken. Maar dat mocht de pret niet drukken. Ze wasgewoon lief. Door en door goed met een groot hart. Geduldig. Breedgeïnteresseerd. Altijd blij je te zien. Altijd tevreden. Ook de laatste jarenin het verzorgingshuis, waar ze flink moest inleveren, kwam geen klacht over haar lippen. En nu ligt ze opsterven. Misschien haalt ze morgen wel niet meer. Haar hand pakte de mijnevandaag stevig vast toen ik gedag wilde zeggen. Ze zag me niet. Maar we voeldenelkaar wel. Dag lieve Nel. Slaap maar lekker in. Fijn dat je bij ons was.

Oma Nel stierf zondag 11 december 2011.

Sinterklaasgedicht

2011-12-05T08:00:00.019+01:00

Beste Geert,

Dat Sinterklaas jouw huis dit jaar voorbij rijdt
Daar kan ik, denk ik, nu niet meer omheen
Jouw club, die de Partij heet van de Vrijheid
Promoot die vrijheid niet voor iedereen

Mijn paard mag dan misschien behoorlijk wit zijn
De mensen in mijn staf zijn dat dus niet
En het zou plat gezegd ontzettend shit zijn
Als jij ze opscheept met de zwartepiet

Want kijk: mijn Pieten zijn van oorsprong Moren
En hebben de islam als achtergrond
Dus dat ze dom zijn wil ik niet meer horen
Vooral niet uit een veel dommere mond

Culturen laten zich heus niet gedwee
Beknotten door verbodjes en door wetjes
En nergens anders dan in de moskee
Zet men zijn schoen zo vaak en ook zo netjes

En de Koran? Ach, als jou werd verteld
Als hoe intens bekrompen en stupide
Jij zelf in Sint zijn boekwerk wordt vermeld
Dan zou je het waarschijnlijk snel verbieden

De Sint (Frank van Pamelen | dichter en cabaretier)
www.frankvanpamelen.nl

Zonsondergang

2011-12-01T14:32:00.000+01:00

Hoog en laag opgeleiden in de politiek

2011-11-18T16:17:00.001+01:00

Het is een hele discussie tegenwoordig. Zijn laag opgeleiden wel voldoende vertegenwoordigd in de politiek? Niet volgens Verbeet. Niet volgens heel veel anderen. Met het doel om een bredere volksvertegenwoordiging te krijgen, is mijn inziens niets mis, maar wordt al niet jaren geprobeerd om allerlei groepen mensen te laten participeren in allerlei soorten projecten en organisaties, zowel maatschappelijk als politiek georiënteerd en mislukt dat niet keer op keer? We weten blijkbaar niet hoe we dat voor elkaar moeten krijgen (als hoger opgeleiden). Behalve bij de SP. En daarover las ik net een stukje in Trouw, wat me erg aansprak. Je kunt van de SP vinden wat je wilt, maar een ding is wel duidelijk: in hun partij (ook vooral geleid door intelligentsia overigens) voelen zowel hoger als lager opgeleiden zich perfect thuis en op de juiste manier vertegenwoordigt. Ik citeer:

"SP is wars van een houding die politiek verengt tot de technocratische vraag wat de meest efficiënte maatregel is. Een duidelijke ideologie en een daaruit afgeleid maatschappijbeeld bepalen het politieke handelen."

En dat ziet de schrijver volgens mij wel heel scherp en goed. Er hoeft geen kloof te zijn tussen laag en hoog opgeleiden. Het probleem zit in het politiek handelen en de wijze van profileren. Dat laatste gooi ik er dan als communicatieadviseur maar even uit. Waar partijen tegenwoordig voor staan, is volstrekt onduidelijk. Ze maken geen keuzes, schurken tegen elkaar aan of gooien vuil naar elkaar, zijn alleen bezig met de korte termijn en met name hun (individuele) peilingen. Hoe ze het doen in de peilingen van Maurice en de pers is belangrijker dan het landsbelang. Jammer. Geen wonder dat het een zooitje aan het worden is en er geen vertrouwen meer is. Gemiste kansen. Keer op keer.

Apen en adders

2011-10-27T16:40:00.002+02:00

De telefoon gaat. Ik sta op het punt naar buiten te rennen, maar neem tegen beter weten toch op. "Hallo, spreek ik met mevrouw E. Mans?" hoor ik een zalvende stem aan de andere kant van de lijn. "Shit", denk ik. "Hoe kom ik hier zo snel mogelijk vanaf." De stem gaat verder en weet me toch vast te houden. Klaarblijkelijk speel ik al 5 jaar mee met de Postcodeloterij. En daarom heb ik extra gratis loten verdiend. Twee maar liefst. En ik mag een koffernummer kiezen. Ik overdenk wat ik de afgelopen jaren heb gewonnen. Drie keer ijs van Ben & Jerry's, twee keer skiën in Landgraaf. Altijd ijsprijzen. Nooit geld. Wat pecunia winnen kan geen kwaad. Dus ik wik en weeg en wip van het ene op het andere been. "Zeg meneer, als ik die loten neem, wat is dan het addertje onder het gras?" vraag ik poeslief. "Mevrouw er zijn geen addertjes bij de Postcodeloterij. U speelt deze maand mee met twee extra gratis loten en u mag dus dat koffernummer opgeven. Wordt dat koffer daadwerkelijk geopend, dan krijgt u tevens het geldbedrag dat daarin zit." "Uh, maar het is nu 24 oktober. Dat betekent dat de maand bijna is afgelopen. Heeft dit wel zin?" "Ja hoor, want u speelt dan volgende maand ook weer gewoon met twee extra loten mee." "En dat is ook gratis?" De aap (of adder) komt uit de mouw. "Nee, die kosten worden op het einde van de maand geincasseerd voor november." "Aha, maar ik wil na deze maand niet meer meespelen met extra loten." "Dat kan mevrouw. Zosnel u de bevestigingsbrief heeft voor de extra loten, zegt u de loten direct weer schriftelijk op." "Maar meneer, als u de brief morgen verstuurt, dan mag je hopen dat ie donderdag aankomt (wat niet gebeurt want de post is ook de vlotste niet meer) en dan moet ik terugschrijven en naar de brievenbus en dan weet ik zeker dat julie die brief niet voor 1 november krijgen, laat staan openen. Kan dat opzeggen niet ook per mail?" "Nee dat gaat helaas niet. U kunt wel de opzegbrief printen via internet. Realiseert u zich wel dat het extra loten zijn. En dus extra kans." Ik zwicht. In mijn hoofd zie ik al de cheque voor me met een paar ton. Een lachende en blije straat met eveneens winnende mensen. Reisjes in het verschiet. Een nieuw skijack. Misschien een huis kopen. En een nieuwe fiets. Een leuk kunstwerkje. Een groot feest. Ik zeg ja. Nouja, een beetje dan. En neem genoegen met 1 gratis lot, waarvan ik weet dat ik november wel de prijs moet betalen. Mijn koffernummer wordt 17. Weet iemand toevallig al of daar iets in zat?

Rotterdam rocks

2011-10-23T20:51:00.001+02:00

Vrouwen ...

2011-10-23T18:18:00.000+02:00

"Joh, ik word soms helemaal gek van die vrouwen." Ik luister naar een mannenstem een zitje verderop in de trein op weg naar Rotterdam en leg mijn Hollands Diep even neer. "Afgelopen week nog. Mariska ging uiteten met vriendinnen en was meer dan een uur bezig met aankleden en opmaken. Hele lagen troep gingen erop. Drie verschillende broeken passen, om vervolgens toch in een jurkje naar buiten te gaan. Alsof ze naar een gala moest. Maar het waren gewoon haar vriendinnen. Een verjaardagsfeestje in een restaurant. Zeg nou zelf. Toen we gisteravond in Maastricht uitgingen, hoe lang zijn wij toen bezig geweest? Nog geen 2 minuten." Tja, denk ik bij mezelf en zo te zien had je eigenlijk wel meer dan een kwartier moeten benutten. Als was het maar om je haren te kammen. Het heerschap vervolgt zijn betoog en monoloog. "Je zou denken dat ze nog een vent moet versieren met al die make up." Even is het stil. "Nou ja, ze is dan natuurlijk ook al wel de veertig gepasseerd, dus ze kan het ook wel gebruiken." De heren gniffelen vilein en ik luister verder in opperste verbazing. Vond hij de opmaaksessie namelijk al vervelend, het ergste wat Mariska kan doen is winkelen. "Godver elke maand als mijn salaris binnen is, jaagt ze het er door heen met winkelen. En dan moet ik nog mee ook. Winkel in winkel uit. Wat is dat toch voor een flauwekul. En niet alsof je in die winkels even een kop koffie krijgt. Nee integendeel. Er staat niet eens een stoeltje voor je. Ik duik soms maar even de Starbucks in om bij te tanken. En dan komt nog het mooiste ook. Want op het einde van de dag zegt ze dan poeslief: "Schat, ik denk dat we toch even terug moeten naar dat eerste winkeltje. Je weet wel waar dat jurkje hing. Dat was toch het leukst." Ik word niet goed van die vrouwen." Ik ben inmiddels in Eindhoven en moet overstappen. In gedachten wens ik hem nog veel winkelsessies toe.

Wie sjoen us Limburg is. Toch?

2011-10-18T21:56:00.002+02:00

Geanimeerd zit ik te babbelen met een aardige net gepensioneerde socioloog met pijp. Zijn vrouw tegenover hem mengt zich in het gesprek en vraagt waar we vandaan komen. “Uit Maastricht”, glimlach ik en verwacht een stortvloed aan enthousiaste opmerkingen over hoe mooi stad en omgeving zijn en hoe aardig de mensen. Het tegendeel is echter waar. Gedurende 20 minuten gaat mevrouw los. ”Limburg? Verschrikkelijke provincie.” Maar schat”, probeert haar eega, “je woont er zelf ook. In Mook weet je wel.” “Nou wat mij betreft wordt dat morgen nog bij Gelderland gevoegd. Verschrikkelijke mensen die Limburgers. Mijn schoonzus woonde in Sittard en die vond het daar helemaal niet leuk.” “Maar lieverd”, probeert haar man wederom, “misschien lag dat meer aan haar dan aan Sittard.” “Helemaal niet, ze had het er verschrikkelijk. Daarom zijn ze ook weg gegaan. Ze wilde er geen minuut langer wonen. Je verstaat de mensen gewoon niet en ze zijn enorm stug. Bovendien, als je vanaf Venray naar het Zuiden rijdt, dan is het ook allemaal zo armoedig.” “Nou nou”, mompelt Ben, “het mag best wat genuanceerder.” Zijn pogingen om ons te verdedigen zijn lief, maar weinig adequaat. ”Genuanceerder?", briest ze inmiddels, “ik heb het recht om mijn mening te ventileren. En ik vind Limburg gewoon een verschrikkelijke provincie. En dan hebben ze ook nog zo’n bord bij de provinciale grensovergang waarop staat: De Limburgers heten u van harte welkom. Nou er zit niks welkoms in die provincie.” Adrienne deelt ad rem mee dat dat ‘van harte’ er absoluut en helemaal niet bij staat. Niet nodig ook. Toch? Ik schiet in de lach, maar zit inmiddels ook totaal verbaasd het gemopper aan te horen en kan nog maar net de opmerking inslikken dat ze haar koffers maar snel moet inpakken om naar Twente terug te gaan en het Limburgs kwartiertje moet overslaan. Grieniezer.

Thelma & Louise in Turkije

2011-10-17T18:56:00.002+02:00

Turkije: çok güzel

2011-10-16T22:18:00.002+02:00

Turkije is in alle opzichten een prachtig land. En terug ga ik zeker, want er is veel te ontdekken qua cultuur, natuur, steden en mensen. De taal is een uitdaging, maar door de openheid van mensen vaak geen probleem. Hieronder mijn indrukken van het kleine stukje Turkije dat ik bezocht. Vanuit Güzelçamli verkende ik met Adrienne het Millipark (natuurreservaat met prachtige strandjes en mooie wandeltochten), Ephese, Priëne en Didim (Griekse opgravingen), de markten in Söke en Tire, de hamman in Davutlar, het berggebied tussen Bagarasi en Milas en natuurlijk ook de disco in Kusadasi voor het betere swingwerk.

Mooie mensen

2011-10-16T22:18:00.000+02:00

Ik heb inmiddels al heel wat landen bezocht. En hoewel Italië tot nu toe veruit favoriet was vanwege de mensen, het eten en het landschap, is Turkije wat mij betreft het nieuwe Italië. Prachtig land en nog mooiere mensen. Buitengewoon gastvrij, hartelijk en vrolijk, nieuwsgierig en ongedwongen. Wat zullen zij geschrokken zijn destijds toen ze emigreerden naar ons koude kikkerland. En misschien nog wel. Want meteen bij terugkomst in Nederland vielen we weer met onze neus in de boter wat betreft botheid.

Een van de mooiere ervaringen was tijdens onze tocht door de bergen. In Sofular - vijf huizen en een ezeltje - stapten we uit om te fotograferen. We werden direct gespot door verschillende dames, die ijverden om onze aandacht. Uiteindelijk schoven we aan bij een van hen. Toen ik aankwam bij haar hekje, gaf ze me een stevige knuffel en zoende me op beiden wangen. We moesten cai drinken. Thee. Met nootjes erbij en achteraf fruit. De lieve dame bleef vertellen en ons aanhalen. Haar man keek tevreden vanaf zijn bankje toe. We verstonden er niets van, maar dat gaf niet. We gingen weg met haar telefoonnummer de belofte vooral nog eens te bellen.

Overdag zie je vooral de mannen in de theehuizen zitten. Babbelen en rummycuppen. De vrouwen zitten op het stoepje voor hun huis te kletsen met de buurvrouw. Gaan ze op de foto, dan trekken ze het liefst hun meest serieuze gezicht. Na het zien van de foto wordt breed gelachen. Overigens is het beeld dat hieronder geschetst wordt niet 100% correct. Veel vrouwen dragen weliswaar hoofddoekjes en wijde bloemetjesbroeken of lange jassen, maar er zijn ook andere gezichten in Turkije te vinden. Voor een volgende keer wellicht.

Milli Park en omgeving

2011-10-16T22:17:00.003+02:00

De streek waar we zaten was bezaaid met voornamelijk katoenvelden en olijf- en pijnbomen. Direct grenzend aan het pension was het Milli Park. Een prachtig berggebied met een rijke natuur (met kuddes wilde zwijnen) en fijne strandjes. Aan de overkant in het Westen ligt Samos, waar de zon voor ons onderging. Ten Zuiden van het Milli Park ligt een gebied dat is ontstaan door zandafzetting van de zee. Een soort van delta met een geheel eigen fauna en flora. Het berggebied ten Oosten van ons was bijzonder indrukwekkend vanwege de enorm grote ronde rotsformaties; blokken steen op elkaar gestapeld. En overal in de heuvels staan bijenkasten. In de bomen er rondom heen zoemt het behoorlijk.

Wakker gezongen worden

2011-10-16T22:17:00.002+02:00

Rond zes uur in de ochtend heft de muezzin zijn lied aan. Een bandje blijkt al snel; je hoort dat het afgezet wordt. Hij roept op tot gebed. Vijf keer per dag en soms wat vaker bij bruiloften of begrafenissen. Een melancholische melodie, die maar kort duurt. De eerste ochtende verweefde ik het in mijn dromen, daarna hoorde ik het vrijwel niet meer. De moskee zelf is open, licht, transparant. Heldere kleuren stralen je tegemoet. De ronde vorm is vriendelijk. Buiten is gelegenheid tot wassen. De schoenen gaan in een rekje. Netjes ingepakt in onze sarongs en zonder schoenen aan nemen we een kijkje.

Kleurrijk eten

2011-10-16T22:17:00.001+02:00

Zoals in meer zonnige landen, kun je in Turkije je hart ophalen aan heerlijke gerechten met prachtige groentes, vers fruit, kruidig vlees, lekkere visjes en natuurlijk cai en Turkse koffie waar je haren van overeind gaan staan. We zijn niets tekort gekomen. En zeker niet bij Emel Pension, waar elke avond de meeste lekkere gerechten op tafel werden gezet. Het ontbijt kenmerkte zich elke ochtend vrolijk door de vraag: "Meisjes, would you like een eitje?" Waarna we vervolgens met ei in alle vormen, kazen, tomaten, komkommer, Turkse yoghurt en ander lekkers in de weer gingen.

Terug in de tijd

2011-10-16T22:16:00.001+02:00

De westkust van Turkije is bezaaid met Griekse & Romeinse oudheden. Vele zijn prachtig bewaard gebleven. "Wat een hoop oude stenen zeg", zei een nichtje ooit. Maar wel prachtig. Nog hele stratenplannen zijn te herkennen, theater, stadia, fora, tempels en zelfs nog bibliotheken. Wij bezochten Efese, Priëne en Didim en konden niet genoeg krijgen van alle details en steenbewerkingen.

Markt in Söke

2011-10-16T22:16:00.000+02:00

Een ware beleving zijn de markten in Turkije. In Nederland waag ik me nooit in de mensenmassa en het gegrabbel en gegraai op de markt. In Turkije is het echter een mooie beleving. De kleurige stalletjes en de eigenaren erin lachen je tegemoet. Nieuwsgierig roepen ze je naar je en bedanken je notabene als je een foto van ze neemt. Tessekürler. Overal mag je proeven en een glaasje thee mag daarbij niet ontbreken. Met vele foto's en natuurlijk tassen gevuld met doeken, sjaals, kaas, druiven, meloen, gedroogde & verse vijgen en Turks fruit verlaat je na uren rondzwerven het centrum.

Emel Pension

2011-10-16T20:44:00.004+02:00

Via via vonden we Emel Pension gelegen aan de Westkust van Turkije (www.emelpension.nl). Ten Noorden van Bodrum en ten Zuiden van Kusadasi. Een klein paradijs aan de rand van het dorp Güzelcamli, aan de noordkant van een natuurpark, driehonderd meter van de zee en omgeven door olijfboomgaarden. Met veel zorg zijn de kamers en tuinen ingericht. Dankzij de geweldige, ons in de watten leggende staf was elke dag weer een feest. Niets was een moeite. En elke dag werd gelachen. Selim kookte heerlijk voor ons. Tuncer bracht alles met een knipoog. Mahsum was de grote bedrijvige organisator. Ömer, Muharrem en Hakan renden op en af met een glimlach, altijd even attent. Haatchi en Hakim waren de stille krachten achter de schoonmaak. Özgür was onze vraagbaak en Metin en Evelyn, de eigenaren, wisten altijd raad en daad. Chapeau voor wat zij hebben opgebouwd met hun bijzondere team.

Ondanks het feit dat er alleen maar Nederlanders waren en het avondeten stipt om zeven werd opgediend voor iedereen (ik ben gewoon geen groepsmens), was het toch erg gezellig op wat zeer aanwezige viltende en zingende dames met een trekzak na. Maar zelfs daar konden we mee of om lachen. "Komt u ook om te vilten?" Ik kijk de dame in kwestie die zich nog niet heeft voorgesteld verbluft aan en mompel een lichtelijk sarcastisch: "Nee, ik ben allergisch voor wol." "Oh, maar dat is niet erg hoor, er zijn verschillende soorten wol, dus u kunt fijn meedoen." Ik bijt op mijn tong. Ik wil geen vilten kriebelrok of een als champignon uitziende muts. En ik wil al helemaal niet Surabaya Johnny of My boney is over the Ocean zingen.

Neemt niet weg dat we een paar leuke mensen leren kennen en nieuwe vriendschappen worden gesmeed. En we gaan zeker terugkomen op deze fijne plek.

Selim

Muharrem, Tuncer en Özkan

Evelyn en Metin

Özgür en Mahsum

Lijnenspel

2011-09-25T19:53:00.001+02:00

“Ik heb me afgevraagd waarom mijn werken niet beschouwd worden als tekeningen. Ze zijn net zo goed tekening als schilderij.” Die vraag stelt Robert Mangold in zijn mailwisseling met Alexander Grevenstein, directeur van het Bonnefantenmuseum in Maastricht. Hier is momenteel de expositie Extended Drawing te zien. Sol LeWit, Richard Sera, Robert Mangold en Bruce Nauman zijn samengebracht in een tentoonstelling. Allen benaderen ze de invalshoek van tekenen anders. Serra, ook bekend van zijn sculpturen (grote ijzeren platen oneerbiedig gezegd) die het ruimtelijk perspectief beïnvloeden, werkt nu met eendimensionale zwarte vlakken - niet rechtstreeks erop aangebracht overigens - op de muren. Het ruimtelijk effect en de fysieke kracht is er niet minder om. Sera bepaalt en geeft invulling. LeWit gaat weer heel anders te werk. Zijn kleurvlakken, niet minder imposant, en lijnenspel trekken je de ruimtes in en vormen bijna een beleving op zich. Magistraal. En vrolijk. Jammer alleen dat het werk straks weer gewit wordt. Het is vergankelijk. Of misschien ook wel niet. Ook dat geeft het weer zijn eigen dynamiek. Met zijn zeer seksueel getinte en vaak agressief aandoendeneonwerken, zoekt Bruce Nauman weer naar een andere vorm van lijnenspel. Zijnafbeeldingen bestaan uit meerdere lagen, die om en om oplichten en zo verwordentot een soort van film. Actie en verloop in tijd. De gebruikte kleuren makendat je het bijna als gezellig, vrolijk en vriendelijk werk beschouwd. Eenscherp contrast en de betere toeschouwer ziet en weet wel beter. Tot slot RobertMangold. Hij gebruikt goniometrische vormen. Niet alleen in de afbeelding, maarook in de vorm van het schilderij. Vormen opgesloten in andere vormen. Hijzoekt daarin met regelmaat de tegenstelling op. Wijkt af van het geijkte. Dekleuren versterken het effect en maken de werken spannend. Het mag duidelijkzijn. Ik vind het een prachtige tentoonstelling. Maar daar zullen de meningenzeker over verdeeld zijn.

Tijden veranderen, speelgoed niet

2011-09-17T15:54:00.000+02:00

Sabine Weiss fotografeerde in 1952 in Parijs kinderen op een zeepkist. Ik maakte eind 2009 in Havana een gelijksoortige foto. Een halve eeuw werk van Weiss is nog tot 30 oktober te zien in het Suermondt-Ludwig Museum in Aken.

Amerika na 9/11

2011-09-14T21:45:00.000+02:00

Aan het woord is Maarten van Rossum op uitnodiging van Studium Generale in Maastricht. Al binnen een minuut krijgt hij de bomvolle collegezaal aan het lachen. De toon is gezet. “Dames en heren, al snel na de aanslag op 9/11 werd opgeroepen deChristelijk Joodse (humanistisch) traditie te volgen. Maar heeft u wel eens hetOud Testament gelezen? Nou, ik ben er verleden week in begonnen en het enigedat er instaat is een oproep tot genocide en wraak. Heel akelig boek.”

In een sneltreinvaart en twee uur gebruikend, vuurt Van Rossum de feiten op ons af.“Laatst is begroot dat sinds 9/11 - de komende kosten meerekenend vanterugtrekking uit Afghanistan en geestelijke hulp voor militairen enzo - 4000miljard dollar is uitgegeven aan de oorlog tegen Al Qaida, terwijl zij notabene maar 250.000 dollar hebben uitgegeven aan de aanslag. Wat de VS in haarreactie vergat is dat het niet om een oorlog ging, maar een aanslag. En datzijn twee verschillende dingen. Terrorisme heeft belang bij angst zaaien. Eenoorlog heeft als doel landen te veroveren. En dat is de eerste fout. Deoverreactie en ingangzetting van de oorlog is namelijk meer een bedreiginggebleken van onze samenleving, dan de mogelijkheid van nog een aanslag.” Daarkan ik Van Rossum volledig in volgen. Afgelopen week viel me bij dedocumentaires namelijk wederom op dat als de Amerikanen beseffen dat het eenaanslag is, iedereen op straat meteen oproept tot een oorlog. De agressiviteitis beangstigend en liet destijds zeker geen ruimte voor nuancering, kritischdenken of dialoog.

Van Rossum schets vervolgens hoe kinderlijk eenvoudig het eigenlijk is aanslagen teberamen en hoe ‘dom en hardleers’ terroristen zijn. “Waarom kiezen ze noualtijd voor vliegtuigen. Ze hebben een duidelijk vliegtuigcomplex. Waarom nieteen paar granaten op een gasveld of elektriciteitsverdeelpunten. De Nederlandseoverheid heeft info over dat soort verdeelpunten ooit op internet gezet. Was zolekker overzichtelijk. De jonge mannen, die zich vervreemd voelen van desamenleving en die aanslagen plegen zijn echter maar weinig effectief. Hoeveelaanslagen zijn er afgelopen jaren nou echt gepleegd? Terwijl we er wel bangvoor worden gemaakt? Deskundigen verkopen de grootst mogelijke lulkoek enworden hier niet eens op aangesproken. Zowel media als publiek hebben een kortgeheugen.” En zo deelt Van Rossum zijn klappen uit.

“Tweede fout die is gemaakt is de islamofobie. De aanslagen werden gepleegd door 19 kapers, die meteen representatief werden voor alle moslims. De hele Islamitische samenleving bestond alleen nog maar uit extremisten. Valt het u ook niet op dat als een moslim rotzooi uithaalt, meteen zijn religie erbij wordt gehaald, maar bij een westerling nooit? En die hebben misschien wel dat enge Oud Testament gelezen.”

“De ergste vijand van de VS is de VS zelf. En dan met name de Republikeinen. Diezijn zo gek. Zo tref je ze in het gesticht nog niet eens aan. Het zijnparanoïde figuren. Islamofoben bij uitstek. Daar waar Kok nog opriep om‘waardigheid te reageren’ wilde bijna iedereen oorlog. De Amerikanen reageerdenverre van waardig. En dat maakte dat dit zo groot werd. Op zich is de aanval inAfghanistan wel te begrijpen. Osama te pakken krijgen, moest ook het doel zijn.Alleen maakten de Amerikanen fout na fout. Ze gingen eerst twee wekenonderhandelen met de Taliban. Uiterst onbetrouwbaar volk. En dat bleek ook wel,want toen puntje bij paaltje kwam, werkten ze niet mee. Daarna bombardeerden zede boel plat en wisten ze vervolgens even niet wat te doen. Dus wat deden ze?Ze bombardeerden nog een keer de boel plat. Osama had inmiddels met zijn gevolg de benen genomen richting ToraBora. Niet in het voor terroristen gebruikelijke vervoer van Toyota Landcruisers, maar gewoon met de bus. U weet wel de Afghaanse Conexxion. De Amerikanen verlieten zich vervolgens op de Noordelijke Alliantie. Maar diededen ook niets. En dus verloren de Amerikanen hun interesse in Afghanistan enzochten een nieuw doel op de radar. Irak. Daar was al eerder over gesproken,maar ze hadden nooit aanleiding gehad om daar nog maar weer eens een keer in tevallen. Rumsfeld en Cheney kookten de boel voor. En ondanks dat de staf Bushadviseerde geen oorlog in Irak te beginnen - aangevoerd door Richard Clarke -ging dat dus toch gebeuren. Bush is natuurlijk geen groot denker, maar hij isniet stom. Een leugencampagne was nodig om de Amerikaanse bevolking en deSenaat om te krijgen. Na nog geen 2 jaar geloofden het merendeel van deAmerikanen dat Saddam betrokken wat bij Al Qaida. Wat grote flauwekul was. OokNederlandse deskundigen geloofden dat Saddam een land vol massavernietigingswapens had. En de media deden vrolijk mee. Journalisten als slaven van de macht. Ze worden liever borrelend gezien met de machthebbers, dan dat ze zich kritisch opstellen. En dat terwijl op sites toen al te achterhalen was dat bijvoorbeeld in Irak niets te vinden zou zijn. En Al Qaida is zeker niet de organisatie die ze er van hebben gemaakt in de media. Vergeet dat niet.De NY Times heeft naderhand nog grootschalig haar excuus voor aangeboden voor het verspreiden van die leugens. Maar destijds was de hype al in gang gezet. Frankrijk en Duitsland en in hun kielzog België onder leiding van Verhofstadt stelden zich kritisch op en werden meteen als verradersneergezet door de pers. De oorlog in Irak was een feit. Meer dan 5.000Amerikanen sneuvelden en naar schatting tussen de 100.000 en 200.000 Irakezenverloren hun leven. Het doel: democratie brengen. Nou mensen en het isinderdaad een uniek democratisch bolwerk geworden. Nietwaar?”

“Beide oorlogen hebben de doelstellingen niet verwezenlijkt. Osama werd niet gepakt en de democratie werd niet gebracht en spreidde zich zeker niet uit over hetMidden-Oosten. Assad heeft geen moment gedacht: “Goh, wat een interessantebedoening daar in Irak. Laat ik dat hier ook eens doorvoeren.” En wat deedNederland daar? Niet meer dan met de grote jongens meepraten.” Op dolkomischewijze imiteert van Rossum het gedenkwaardige bezoek van Balkenende en de HoopScheffer aan Bush. Een cabaretier waardig. Hij oreert verder: “Denken de bovenons aangestelde mensen wel eens na?” Ik moet meteen denken aan een uitspraakvan een vriendin ‘Is dit beleid of is er over nagedacht?’ en moet grinniken. Jevraagt het je inderdaad af. “Och”, mijmert Van Rossum “acht jaar geleden was Amerika het meest machtige land. Nuis het ten dode opgeschreven. Ze zullen zeker nog wel een aantal jaren aanvoeren, maar als ze zichzelf in de voeten blijven schieten - met dank aan de Republikeinen - dan zullen ze hun eigen ondergang bespoedigen. Ze hebben hun oorlogen op krediet uitgevoerd en dat uilskuiken van een Bush heeft bovendien tot drie keer toe de belastingen verlaagd. En dus zitten ze nu in de grootst mogelijke economische rotzooi. Clinton is het destijds gelukt om de enorme begrotingstekorten van Bush senior om te zetten in een overschot. Bush junior gaf het meer dan uit. En Obama zit nu met de gebakken peren. Dat spel beheersen de Republikeinen als geen ander. Over tekorten spreken ze niet totdat de Democraten aan de macht zijn. Het is hun doel om op die manier de Federale overheid om zeep te helpen.”

Een vragensteller stipt nogmaals de complottheorieën aan. “Kent u dat filmpje overWTC 7. Hoe kan het nou dat dat gebouw instortte? Hij blijft aandringen als VanRossum zegt dat hij daar niet in gelooft. Als een profeet maant de vragensteller de aanwezigen aan op internet het filmpje te bekijken. Ik herinner me de woorden van Van Rossum aan het begin van zijn lezing: “9/11 is geen samenzwering. Alleen al onmogelijk door de beperkte capaciteiten van Bush en Cheney. Die mannen in witte pakken die werden gesignaleerd in de op internet cirkelende filmpjes, zijn ook in de Bijlmer gesignaleerd. Blijkbaar is het een internationaal opererend bedrijf.” Een hilarische relativering.

“Is 9/11 werelds grootste historische ramp? Volgens mij niet. Wel deze crisis waariedereen elke dag mee worstelt over de hele wereld. 9/11 is eigenlijk al achterhaald door andere rampen. En de grootste ramp is dat we - ondanks dat we in de meeste stabiele samenleving ter wereld leven - we ons laten regeren door paniek. Gezaaid door politiek en een defecte media, die namelijk elke dag willen uitroepen tot de ergste dag ooit.”

Een mooi einde van een goed verhaal. De meningen zijn verdeeld na afloop. Over Van Rossum zijn blijkbaar geen compromissen mogelijk. Je mag hem of niet. Ik vond zijnlezing dolkomisch. Maar ... we hebben misschien wel meer gelachen dan daadwerkelijk de boodschap tot ons laten doordringen. Van Rossum, die gemakkelijk praat, is een cynicus. Iemand die feiten brengt. Een man die simplificeert. Dat maakt zijn verhaal sterk. Zijn grappen en zijn woordkeus zetten zijn verhaal echter niet altijd kracht bij. Integendeel; het doet het wetenschappelijke perspectief regelmatig tekort. Toch boeit het en ik kan me vinden in zijn redenatie en kritische houding. Te veel laten we ons leven bepalen door doorgedraaide op kijkcijfers belustte prietpraatprogramma's en angst zaaiende politici. Een van de redenen dat ik krant en journaal het overgrote deel van het jaar niet volg, maar opinternet op zoek ga na mijn eigen nieuws. Positief nieuws. Want dat is er ook.

Avonden over Maastricht (en een middag)

2011-09-11T17:07:00.000+02:00

Open voor klantgerichtheid

2011-09-05T11:57:00.001+02:00

“Ik snap niet wat u nog van mij wilt.”
"Verder wil ik niet dat u mij belt. Daar heb ik het te druk voor.”
“Misschien kunt u beter een keer terugkomen met uw echtgenoot.”

Zomaar een paar - bijna hilarische - voorbeelden van hoe het niet moet en hoeft. Lees meer over klantgerichtheid op: www.buro-open.com.

Ik wil weg. Nu.

2011-09-02T10:34:00.002+02:00

Het nadeel van relatief strakke jurkjes is dat je ook een relatief strak lijf moethebben. Niet dat ik nu omkom in de vetrollen, maar een avond je buikinhouden is best vermoeiend. Enige hulp daarbij leek me best handig, totdat ik op onderzoek uitging.

Zo mevrouw, kan ik u helpen? Ik besluit het eerstmaar eens te gooien op een onderjurkje. Maar die heeft ze niet. “Waar is hetvoor?” Ik leg uit dat ik mijn vetrolletjes wil egaliseren en op zoek ben naareen oplossing. “Nou, dan heb ik echt iets heel fijns voor u.” Ik begin alwanhopig te kijken. Ik wil dit geloof ik niet. Ik wil eigenlijk alweer weg.Maar voor ik dat plan kan uitvoeren, staat ze al voor mijn neus met eenvleeskleurig retestrak jurkje met cups. Ik griezel. Dat vleeskleurige vind ik eenverschrikkelijke uitvinding. Mijn vlees is namelijk vele male bleker dan wat zeverkopen in de winkel. De mensen die deze kleur bedenken, hebben blijkbaar een ondereen zonnenhemel doorgebakken oud vel in gedachten als ze een kleurmengselmaken. Hellup. Braaf ga ik met het jurkje het overbelichte hokje in, waar aandrie kanten spiegels staan. Vluchten lijkt niet meer te kunnen. Ik bekijk hetjurkje en besluit er maar in te stappen. Dat gaat dus niet. Al halverwege mijnbenen krijg ik ademnood. Dan maar over mijn hoofd. Maar als ik het jurkje, dateen heel klein beetje stretch bevat, over mijn hoofd en schouders heb, wil hetniet meer verder. Mijn armen steken hopeloos in de lucht als grassprietjes inde wind. Mijn ogen piepen over het decolleté uit en de cups zitten als MickeyMouse oren aan de zijkant van mijn hoofd. In het geheel is geen beweging meerte krijgen. Het koude zweet breekt me aan alle kanten uit. Daar sta ik dan inmijn onderbroek. Ik ben een soort van mislukte Dorische pilaar. En de gruwel isook nog dat het geheel meerdere keren gereflecteerd wordt in de spiegel. Ik wilweg. Maar dat lijkt me in deze toestand geen strak plan. Ik wurm, schud enwring gedurende zo’n vijf minuten totdat het jurkje weer over mijn ellebogen isen ik mijn armen kan buigen. Gered. Vasthoudend als ik ben, besluit ik hetgeval dan toch nog maar eens via mijn benen aan te trekken. Het lukt maar net.Maar als ik zie dat mijn gezicht blauw begint aan te lopen, omdat het zo strakzit, geef ik het op. Ik krijg het aan. Alles is geëgaliseerd. Maar bewegen kanik niet meer. Ik vraag me af hoe vrouwen dat vroeger met korsetten deden. In devolgende winkel is de oplossing een mega onderbroek. Niet eens formaatje BridgetJones. Het ding is nog groter en loopt van onder je borsten tot op je knieën.Ik kerm en bedank voor de eer en ga door naar de volgende winkel, waar een dameme allerlei bodystockings laat zien met string. Geen haar op mijn hoofd peinsterover dat aan te trekken. Haar laatste aanbod is een soort van steunkous voorom je middel. Zoiets als het jurkje maar dan zonder bovenkant. Heel eventwijfel ik, haak dan af en troost mezelf met de aankoop van een reepje chocola. Ik hou ook het komende feestjemijn buik wel in.

Uitzicht op de Westerschelde

2011-08-14T21:29:00.000+02:00

Ouaaah, winkelen ....

2011-08-13T09:47:00.099+02:00

Ik ben geen shopaholic. Verre van zelfs. Met veel hangen en wurgen gooi ik me twee keer per jaar door een vooraf in mijn hoofd opgesteld rijtje van winkels in de hoop dat ik direct iets kan vinden. Liefst niets met kleuren. Zwart, grijs, blauw en wit vind ik fleurig genoeg. Liefst ook niet met teveel toeters en bellen eraan. Meestal weet ik niet wat ik met al die accessoires moet en bovendien blijf ik er meestal in vasthaken. En natuurlijk gewoon katoen graag. Van al dat lycra en ander kunstmatig spul ga ik zweten en dat is weinig charmant als je een presentatie moet geven, terwijl je net van je fiets afkomt. Wat nog het ergste is van winkelen, zijn de andere mensen om je heen. Grabbelende en graaiende vrouwen. Uit op koopjes, die geen koopjes zijn. Zielig uitziende mannen op krukjes, die alles mooi vinden omdat ze anders de wind van voren krijgen en tegen de keihard aanstaande muziek in jengelende kinderen. Daar krijg ik rimpels van. Ik ga het liefst winkelen om 10 uur in de ochtend. Doordeweeks welteverstaan. Winkels net open. Personeel nog redelijk aanspreekbaar. En geen anderen in de zaak. Niet teveel praten. Keuze maken. En wat mij betreft van elk kledingstuk meteen twee stuks kopen, zodat ik even vooruit kan. In de beste situatie lukt het me soms om - zonder vergelijkend warenonderzoek, want dat is aan mij niet besteedt - in één winkel meteen mijn hele outfit in te slaan. Tjop. Klaar.

In de regel geldt voor mijn klerenkast dat voor elke nieuwe kledingstuk dat ik koop een ander kledingstuk het veld moet ruimen. Dat houdt de boel lekker overzichtelijk. Dit in tegenstelling tot mensen - en dat worden er steeds meer - met zogeheten (propvolle) walk-in-closets. Dat wat vroeger de studeerkamer was, is omgebouwd tot een kleine kledingwinkel, waar je niet hoeft af te rekenen. Hele rekken kleding en nog meer schoenen en tassen. Voor manlief is een hoekje ingeruimd. En eigenlijk is dat helemaal niet nodig. Want zie hier het geweldige duurzame initiatief van Sheena Matheiken, die The Uniform Project startte. Gedurende 365 dagen droeg ze hetzelfde zwarte jurkje en combineerde dat slim met allerlei andere kledingstukken, accessoires en juwelen die ze kreeg van anderen of kocht op de tweedehandsmarkt. Haar idee bracht geld op, dat ze op haar beurt weer doneerde aan een organisatie die zich inzet om Indiase kinderen uit sloppenwijken onderwijs te geven. Het project is overigens al wat ouder, maar ik vind het zo geinig en goed dat ik het nog maar eens onder de aandacht breng. Bekijk zeker haar website www.theuniformproject.com en hieronder het filmpje met alle variaties. Misschien inspireert het jullie ook om dat ene kledingstuk dat je eigenlijk niet meer draagt, toch weer op een of andere originele en creatieve wijze in gebruik te nemen.

Uniform Project Picture Book from Uniform Project on Vimeo.

Succesvolle start

2011-08-07T12:33:00.002+02:00

Ondanks tijdelijke stillegging van de bouw (monumentenwetgeving verhoudt zich niet altijd bijzonder goed met horecawetgeving) is het mijn neef weer gelukt om Maastricht een prachtig restaurant en café erbij te geven. Gisteren is na maanden van hard werken dan eindelijk Basilica geopend. Een toepasselijke naam, want wat een mooi uitzicht vanuit het restaurant op de eerste etage over het Vrijthof richting de Servaasbasiliek en Sint Janstoren. Op de begane grond het café, waar uiteraard ook ontbeten en geluncht kan worden, met groot terras. De grote glazen puien geven de zaak een on-Maastrichtse, maar aantrekkelijke transparante kijk naar binnen en naar buiten. En het is de moeite waard om binnen te kijken. Achter de bar is een glazen Paternosterlift gemaakt die de twee verdiepingen overbrugt en waar speciaalbiertjes gekoeld en in wisselend zacht licht hun rondjes draaien. Iets meer naar links nog meer glaswerk; hier liggen de indrukwekkende biertanks. Zichtbaar voor het publiek. De zaak is met smaak ingericht. De koperen ronde lampen van Tom Dixon beneden en kroonluchters boven. Eigenhandig gemaakte lambrizering van diverse soorten hout geven de zaak, gecombineerd met de rond aflopende glazen puien een bijna art deco achtige uitstraling. De menukaart is uitgebreid. Hier kun je lekker en goed eten op elk moment van de dag. De wijnen zijn met zorg uitgekozen. En het personeel is attent en allert. Surf om te reserveren naar www.basilicamaastricht.nl.

Filmpje

2011-08-06T16:30:00.002+02:00

Ik ben duidelijk geen Steven Spielberg. Laat ik dat op voorhand even duidelijk maken. Belichting, standpunt en detaillering zijn ronduit belabberd. Maar toch wil ik jullie dit filmpje van het kunstwerk Heureka van Jean Tinguely niet onthouden. Het kunstwerk is te bewonderen bij ARTZUID in Amsterdam. Elk heel uur beweegt het vijf minuten met veel gekrak, gepiep en geschuur. Zorg dat je er op tijd bij staat. En geniet van dit dynamische en eigenlijk ook humoristische spectakel. Ik verlaat zo'n plek in ieder geval altijd met een grijns.

Logeren in Amsterdam

2011-08-02T19:21:00.001+02:00

In onze lieftallige hoofdstad stikt het van de toeristen. En navenant ook van de hotels, botels, b&b's, backpackers, jeugdherbergen en wat al niet meer zij. De grote vraag heeft tot gevolg dat - buiten de meer bekende hotels aan de rand van het centrum - er een grote gribus in logeerplekkenaanbod is. Van die plekken, waar je nog niet dood wilt worden gevonden. Waar de gordijnen je aan de buitenkant al waarschuwen, dat er in geen 150 jaar is schoongemaakt. En waar de geur van urine en kots bij de voordeur je doet vermoeden dat de alcoholconsumptie van de gasten vaak hoger ligt dan ze zelf menen aan te kunnen. Accomodatie boeken in Amsterdam betekent kritisch surfen en hopen dat de foto's niet met een groothoeklens zijn genomen, zodat je bij aankomst in de als ruim omschreven kamer niet tot de slotsom hoeft te komen dat het eigenlijk een bezemkast is.

Deze keer hadden we geluk. We kwamen terecht bij b&b Lairesse. Gelegen aan de gelijknamige De Lairessestraat (www.bblairesse.nl) in Oud Zuid. Sjieke buurt met de overbekende architectuur van de Amsterdamse school. Het b&b, dat op loopafstand van het Concertgebouw ligt en met tram 16 voor de deur te bereiken is, is ruim opgezet. Met twee grote kamers, heerlijke bedden, ruime badkamers (niets delen), heerlijk ontbijt in de keuken, een tuin om in de avondzon te genieten van een drankje en nog een tweetal algemene kamers om ontspannen een boekje te lezen, spelletjes te doen of even je mail te controleren. En hoewel de eigenaresse (Gertruud Langedijk) zelf niet aanwezig was, heeft het ons aan niets ontbroken, dankzij het gastvrije ontvangst van Lieve. Ga je naar Amsterdam en zoek je dus een slaapplek, kijk dan niet meer verder en bel Gertruud. Haar motto is rise and shine. En daarmee heeft ze niets teveel gezegd.

ARTZUID in volle glorie

2011-07-31T22:35:00.000+02:00

Al in mei nam ik een voorproefje en wandelde langs de al opgezette sculpturen van ARTZUID. Ik was aangenaam verrast. Dit weekend kon ik ARTZUID in al haar glorie bekijken. Indrukwekkend. En nog leuker met de nieuw verworven kennis over kunstgeschiedenis, in de dagen ervoor opgedaan met een intensieve driedaagse cursus aan de Vrije Academie. Van surrealisme, dadaïsme en Cobra tot post impressionisme. Van proberen droomwerelden te maken, het onderbewustzijn te raken en intuïtieve verbindingen met de natuur tot bevrijdende kunst en de reductie van details. Lessen meteen in de praktijk gebracht. Een beter begrip van dat wat je ziet, maar toch ook wel met een directe en impulsieve voorkeur voor het een of het ander. Dat blijft. En dat maakt kunst zo leuk. Het daagt uit. Zet je aan het denken. Laat een indruk achter.

Mighty Man - Dhiradj Ramsamoedj

Torse enjoué - Jean Arp

Flowers that bloom tomorrow - Yayoi Kusama

Equus - Yubi Kirindongo

L'Oiseau magique - Corneille

Balzac - Auguste Rodin

Chat volant - Corneille

TSubmerged vessels - Dennis Oppenheim

Searching Utopia - Jan Fabre

Firmament III - Antony Gormley

Tsss, tis een dak? Echt waor?

2011-07-27T23:23:00.000+02:00

De deurbel gaat. Tot mijn verbazing zie ik daar Jut en Jul staan van de dakdekkersfirma A. Weliswaar heb ik behoefte aan een dakdekker vanwege een lekkage, maar niet aan deze twee. Elke keer als ze namelijk komen, weet ik dat ze daarna nog twee tot drie keer moeten komen, omdat ze problemen niet in een keer schijnen te kunnen oplossen. Dat heb ik mijn verhuurder ook gemeld en die beloofde dat een andere firma zou komen. Ook daar gaan de zaken blijkbaar niet helemaal goed. Lang leve de crm systemen. Ik zucht even diep en laat het kolderieke duo toch maar weer binnen en volg het spoor van modder dat ze trekken in mijn net schoongemaakte huis. Zucht twee. “Waar moeten we zijn”, vraagt eentje monter. “Daar waar jullie altijd moeten zijn”, brom ik terug. “Oh ja, u bent de dame van de oude radio’s.” “Precies en ook de dame met een terugkerend lekkageprobleem” hoor ik mezelf in gedachte zeggen. Ik glimlach beleeft. Ze openen het dakraam volledig en kijken gezellig met zijn tweeën naar buiten. “Zie jij wat”, vraagt de een. “Nee, niet echt”, zegt de ander. “Trek, eens aan die dakpan”. “Neeuuuh, die is het niet. Alles ligt vast.” “Oh.” Eentje draait zich om. Ik ken inmiddels zijn hele repertoire en sta al klaar met een kleine hamer. “Oh handig, ik moet even op het beschot kloppen. U weet wel, een gootje maken.” En daar gaat ie al. Tik tik tik hier. En nog een tikje daar. Hij knielt vervolgens voor zijn maat neer, die via zijn knie en voor de vorm het dak op kruipt om aan wat dakpannen te sjorren die overigens kaarsrecht liggen. Na dit hele schouwspel trekken ze als twee belegen Western cowboys hun kitspuiten tevoorschijn en knallen voor de tweede keer een meer dan duimdikke laag kit tussen de dakpannen, het beschot en de onderkant van het raam. “Soooo, klaar”, roepen ze vrolijk en vertrekken weer. Ik leun naar buiten en bekijk de ravage. Zucht voor de derde keer diep. Kit om een dak waterdicht te maken. Dat kan toch niet werken? Het werkte de vorige keer ook niet. Ik ga zitten en kijk naar de zwarte vegen die ze hebben achtergelaten op mijn witte muren. Zucht vier. Aiaiai. Ik kan wéér mijn kwasten en verf te voorschijn halen en hopen dat het voorlopig de laatste keer is.

Helaas. In het herfstige weer van deze zomer loop ik op een zondagochtend nog wat slaperig de logeerkamer binnen om het raam dicht te doen vanwege de regen. Ik buk en kijk kippig door mijn brilletje naar het witte vlak onder het raam om te constateren dat daar weer bruine strepen lopen en een flinke druppel hangt. Het bed onder het raam is nat. Gdvrdegdvr. Terug naar mijn verhuurder. Dit keer niet het callcenter, maar direct naar de technisch beheerder. “Firma A? Jahaa, die zou ik ook nooit nemen. Die bakken nergens wat van”, weet hij me te melden. Ik kijk maar weer eens verbaasd. Want als dat zo is, waarom is dat dan niet bij de telefonistes bekend? “Oh, maar dat weten ze wel, maar ja deze firma begint met de letter a en staat dus vooraan op de lijst.” Zucht vijf: “Maar waarom staan ze überhaupt op de lijst als ze niet voldoen. Dit kost niet alleen mij veel ergernis en tijd, maar jullie als verhuurder ook geld en dat wordt dan weer verdisconteerd in mijn huurprijs.” De technisch beheerder kijkt me meewarig aan en schrijft in stilte zijn bon uit. Voor de volgende firma. Ik hoor hem denken: “Boeiuh.” Hij kan me nog net melden dat ik gebeld wordt voor een afspraak. Ik ben benieuwd, want mijn ervaring is inmiddels dat daar vaak een week overheen gaat, ik dan alsnog maar weer zelf ga bellen en me als klant vervolgens moet aanpassen en bovendien een dagdeel moet thuisblijven. Mijn gasten geef ik inmiddels bij binnenkomst een duikbril met snorkel en flippers, zodat ze de nacht overleven en verder hoop ik op goed weer de komende dagen. Zwaar waardeloos.

Zwitserse bloemenpracht

2011-07-19T17:30:00.000+02:00

Zwitserse lucht

2011-07-19T17:24:00.000+02:00

Out of Storage

2011-06-26T17:08:00.000+02:00

In de jaren '80 besloot de Franse minister Jack Lang dat in elk van de 22 regio's van Frankrijk FRAC's (Fonds Regional d'Art Contemporaine) moesten worden ingericht met als doel het opbouwen van een internationale hedendaagse kunstcollectie. Intussen zijn het toonaangevende musea met buitengewone en buitengewoon grote collecties. Lang vond kunst geen dure hobby, maar zag kunst als een impuls voor de sociale en economische ontwikkeling van de regio's. Misschien moet Zijlstra eens met hem gaan babbelen.

Goed. Bij het FRAC in Duinkerken, dat 1.500 werken heeft, ligt veel in opslag. Ze zijn uit hun jasje gegroeid en in afwachting van hun nieuwe gebouw, lenen ze werk uit aan andere kunstinstellingen. Zo ook aan Marres in Maastricht. En zie daar: Out of Storage (www.outofstorage.nl). En daar kunnen we blij mee zijn. Wat een fenomenaal goede tentoonstelling in de prachtige Timmerfabriek. Eindelijk. En een mogelijk toekomstige culturele hoofdstad waardig. Er zijn een vijftal routes ontwikkeld, met elk hun eigen insteek: van literaire route tot België route en Highlights route. Op geheel eigen wijze word je zo langs de werken geleid. Bovendien kun je elke eerste zondag van de maand om 14.00 uur aansluiten bij de gratis rondleiding. En dat is ook absoluut de moeite waard.

Er is veel te zien en te horen. Van een Adjustable Wall Bra (Vito Acconci) tot een brullende leeuw van MGM. Walead Besthy stuurde een glazen doos in een Fedex doos rond de wereld. Resultaat: gebroken glas. De reis en tijd laten zijn sporen na. Hij combineert dit werk met twee foto's van gekreukeld en in alle kleuren belicht papier. Een fysieke samenhang. Iets verderop Sol LeWitt met een onderzoek naar de variabele bestaansvorm van de kubus. Marti Guixé presenteert een rij plastic stoelen, waarop staat: Stop discrimination of cheap furniture. Zijn aanklacht tegen de dure design meubelbeurzen. Op de achterkant van de stoelen een disclaimer. Een zadel op een poot is van Pier Giacomo Castiglioni. Een door een ventilator bewogen blauw doek beweegt majestueus in de open ruimte. Het is van Hans Haacke. In de erezaal staan 80 gekleurde stoelen van Superflex. Er zijn stukken vanaf gezaagd. De goede kijker ziet dat de stoel namaak is van de bekende Mier van Arne Jacobsen. De namaak mocht alleen als er iets kleins aan veranderd werd. Superflex veranderde vervolgens de namaak weer vanuit de vraag: Wat is de zin van copy right? Op de trappen hoor je een stem vragen: "Do you know ..." Alle namen van 1.500 in het FRAC gepresenteerde kunstenaars zijn te horen als tegenhanger van het ozo populaire 'name dropping'. Het is een dynamisch proces. Want bij elke nieuwe aankoop wordt een nieuwe "Do you know ..." toegevoegd.

De tentoonstelling is inspirerend, uitstekend opgezet, voor ieder wat wils, humoristisch, kritisch en ook voor kinderen heel toegankelijk. Ga kijken. Ga kijken. Je kunt tot december terecht. En weet dat in september een aantal werken wordt vervangen door nieuwe, dus je kunt minimaal twee keer genieten.

Kelly Schacht

Vito Acconci - Adjestable Wall Bra | op achtergrond Walead Besthly

Sol LeWitt - Five open geometric structures and their combinations

Marti Guixé - Statement of Chair

Pier Giacomo Castiglioni

Jacques Villeglé

Ralph Ball

Hans Haacke - Blue Sail

Andy Warhol - Electric Chairs

Oliver Mosset

Lawrence Weiner - Opus 15

Superflex - Copy Right

Atelier Van Lieshout

Gerald van der Kaap - Moi non

Claire Fontaine

Ook een digitale handtekening is veel waard

2011-06-26T10:29:00.000+02:00

Je kunt natuurlijk tegen de cultuurbezuinigingen ook de petitie tekenen op www.petitie.nl. Nog geen minuutje werk.

No Culture No Future

2011-06-24T22:34:00.002+02:00

Voer mee actie en meld je aan: http://www.facebook.com/noculture.nofuture

Jenny, Isaak en Caroline Goldschmidt

2011-06-18T21:28:00.000+02:00

We slenteren in de avond door de straten van Frankfurt. "Kijk", zegt Adrienne, "ken je die glimmende steentjes die op de grond liggen?" Ik schud nee en kijk eens goed waar ik over heen loop. Ik zie twee glimmende steentjes van zo'n 10 bij 10 centimer, lees Joodse namen, zie geboortedata, data van deportatie en zelfs datum waarop vermoord en bij een enkeling ook de plek waar. Ik krijg kippenvel. "Die mensen die woonden hier", hoor ik Adrienne zeggen. "Het zijn gedenksteentjes. Je ziet ze ook in andere Duitse steden." Ik word er helemaal stil van. Er zijn veel monumenten. Imposant, groots en soms zoals deze dus heel klein en subtiel. Maar het effect is niet minder. De vermoorden krijgen een naam, een thuisplek en een verhaal. En omdat er meer steentjes liggen in de straten (hoewel nog niet iedereen zo wordt herdacht) realiseer je je eens te meer hoeveel mensen zonder pardon uit hun omgeving zijn weggerukt.

Deze zogeheten Stolpersteine worden gemaakt door kunstenaar Günter Demnig. Het zijn betonnen steentjes met een messinglaag. De eerste werden in Keulen gelegd in 1992. In 2006 waren volgens bronnen al zo'n 9.000 stenen gelegd in meer dan 190 plaatsen. Namen kunnen worden doorgegeven door particulieren, organisaties of scholen. Zij adopteren voor € 90 een Stolperstein. Scholieren doen vervolgens onderzoek naar de achtergrond van de doden en leggen die informatie vast | www.stolpersteine.com.

Ik lees in Frankfurt de namen van Isaak en Jenny Goldschmidt. Wat speurwerk leidt me tot de informatie dat Jenny Goldschmidt de moeder is van Isaak. Ze werkte in de papierhandel en drukkerij van haar man. Na zijn dood werd ze eigenaresse en hielp Isaak haar. Het lijkt erop dat ze al in 1934 hun bedrijf moesten afstaan of dat het in ieder geval te boek werd gesteld als Joods en dus onder toezicht werd gebracht. In 1938, na de november progroms, moest Isaak (net zoals veel van zijn lotgenoten) 4.750 Reichsmark betalen als een soort van belasting (Judenvermögensabgabe) om de schade die zij hoegenaamd het Duitse volk hadden toegebracht te vergoeden. Göring eiste in totaal 1 miljard Reichsmark. Het bedrijf verdween in 1938 ook uit de handelsregisters en Isaak zat toen al enige tijd in Dachau. Uiteindelijk werden moeder en zoon in 1941 gedeporteerd. Jenny werd 25 november 1941 in Kaunas vermoord. Een stad in Litouwen, waar de Duitsers eerst in 1941 een Joods getto inrichtte en vervolgens in 1943 een concentratiekamp. Isaak stierf bij Minsk. Wanneer is niet bekend. Caroline Goldschmidt was respectievelijk de dochter en zus van Jenny en Isaak. Zij vluchtte al in 1933 met haar gezin naar Frankrijk, nadat haar man Julius Simon uit zijn ambt als advocaat en notaris was gezet. Haar man werd in 1944 neergeschoten. Zij en in ieder geval een dochter wisten te overleven. Over de twee andere kinderen is geen informatie teruggevonden. De dochter emigreerde uiteindelijk naar Israel. Caroline ging terug naar Duitsland. Ook voor Julius is een Stolperstein neergelegd. De stad Frankfurt heeft een site ingericht waarop alle in de stad gelegde Stolpersteinen zijn weergegeven op een kaart en de geschiedenis - waarop bovenstaande is gebaseerd en in zoverre bekend - van eenieder is terug te lezen. Ik lees, kijk naar de familiefoto's, laat de werkelijkheid bezinken en word opnieuw stil.

Mainhattan

2011-06-15T20:31:00.000+02:00

Zo wordt Frankfurt am Main ook wel genoemd. Leuke stad. Maar niet iets om enorm opgewonden van te raken. De skyline is goed, maar er is weinig opvallende architectuur. Hier en daar zijn gemoedelijke wijkjes. Het gebied van de Messe is aardig, maar ook wat desolaat. Het station vind ik prachtig - de dynamiek in het gebouw draagt er aan bij. En het feit dat ik elk jaar weer met de trein hier even kom op weg naar Zwitserland. De rivier die de stad doorsnijdt met zijn uitgestrekte oevers zijn bijzonder en worden intensief gebruikt. De museumoever is vooral handig. Er zijn veel galeries voor de geïnteresseerden. De wijk Sachsenhausen is een lichtelijk over het paard getild. De meeste mensen komen om te winkelen. En dat kan in de enorme koopgoot in het ooit platgebombardeerde centrum. Maar daar wil ik niet zijn. Te veel mensen. Te veel gegraai. Ieks. Neemt niet weg dat het een prettige stad is om te vertoeven. En dat komt mede door de Duitsers. Ze zijn voorkomend. Vriendelijk en gastvrij. In de vele restaurantjes en caféetjes is het goed toeven. Van restaurant Riz, oma Rinks, 36 Grad tot café Crumble, café Walden en café Moloko. Voor ontbijt, lunch, taartjes en avondeten. Zonder ehec, maar wel met de befaamde appelwijn met Handkäs mit Musik (mengsel azijn, uien, komijn). Net zo dodelijk is ons oordeel.

Zonsondergang

2011-06-14T18:52:00.000+02:00

The Masters leveren meesterwerk

2011-05-27T14:41:00.000+02:00

Muziek dwarrelt in de vroege ochtend vanaf de straat buro open binnen. Gitaren en gezang. Een obade. Nieuwsgierig kijk ik vanaf het balkon naar beneden en zie een groep middeleeuws geklede muzikanten voor een van de panden tegenover spelen. Een pand dat al jaren leeg staat. Een pand waarvan ik me altijd afvroeg wat er achter de dichtgeverfde ramen zat. Al maanden is er bedrijvigheid en nu wordt blijkbaar iets geopend. Op de vlaggen staat: the Masters. Nieuwsgierig geworden regel ik een afspraak om meer te weten te komen en loop enige tijd later het pand binnen. Een prachtige open ruimte. Industrieel. Een hartelijke vrouw komt me tegemoet en stelt zich voor: Sheila Oroschin. Initiatiefneemster van The Masters. Een vrolijke groep jongeren zwermt om een tafel en drinkt chocomel en thee. Gekleed in overals en met verf in hun haren. Ze hebben even pauze, maar vervatten al snel serieus hun taak. Het verder opknappen van het pand. Het is mooi weer, dus ze zijn bezig de muren van de stadstuin te witten en straks gaan ze graffiti in de buurt oververven.

Oroschin vertelt enthousiast: “Er is een grote groep jongeren die buiten de boot dreigt te vallen. Jongeren met een lichte handicap. Jongeren die anders ontwikkeld zijn en die na hun onderwijs in een gat vallen. Binnen een beschermde omgeving leren ze van alles, maar nooit wordt hun werk zichtbaar gemaakt. Het verdwijnt. En daarmee verdwijnt ook hun motivatie. Hun energie en hun talenten kunnen we gebruiken. Moeten we gebruiken. Met wat ondersteuning. Denkend vanuit gelijkwaardigheid. En vooral midden in de maatschappij. Met deze speciale plek aan de Wyckergrachtstraat, middenin de wijk, bied ik deze jongeren de mogelijkheid om tijdens de laatste schooljaren stage te lopen en te werken vanuit ofwel deze locatie, bij ondernemers in de buurt of voor bewoners. Laagdrempelig. Zo werken sommigen al bij fietsenmaker de Beente en bij Townhouse Hotel. En verder pakken we zo goed als alles aan: onkruid en graffiti verwijderen of bloemen planten. Maar ook in de winter sneeuw ruimen. We hopen dat de bewoners van Wyck en Céramique gebruik gaan maken van onze capaciteit. Of de jongeren nou honden moeten uitlaten, een kelder moeten opruimen of oud papier wegbrengen; wij vormen de extra handen die soms broodnodig zijn. En met een kop koffie met een koekje of een kleine bijdrage zijn we al blij.”

Ik sta paf. Dit is een prachtig initiatief. Krachtig door haar eenvoud en laagdrempeligheid. Ik bewonder het praktische ondernemerschap ten dienste van een groep mensen die door de terugtrekkende overheid steeds meer in hun hemd komen te staan. Hier kunnen de organisatiekundigen met hun dikke boeken, schema’s, tabellen en eindeloze congressen veel van leren. Wat hier gebeurt is echt. Daar moet je niet over kletsen, memo’s over schrijven en theorieën op los laten. Dat moet je gewoon doen. En natuurlijk bellen als je een klusje hebt of als je als vrijwilliger wilt meehelpen de jongeren te begeleiden.

www.themasters.nu

Linzen-tomatensoep met appel

2011-05-25T21:13:00.001+02:00

(voor 4 personen)

Ingrediënten:

300 gram linzen
1,5 liter water met 3 groentebouillonblokjes
2 uien
2 blikken gepelde tomaten
2 dl witte wijn (mag ook pakje druivensap zijn of witte wijnazijn)
boter
appeltjes
kerrie
tabasco

Kook 1,5 liter water met bouillonblokjes met daarin de linzen ongeveer 20 minuten zachtjes. Fruit intussen de uien in boter en kerrie en wanneer je lui bent als ik meteen ook de appeltjes. Wanneer de linzen gaar zijn, voeg je ui en appel, wijn en tomaten bij de linzen. Nog even laten pruttelen. Op smaak maken met tabasco, peper en zout. Het is al meteen lekker. Maar nog beter is het als je deze maaltijdsoep pas een dag later eet. Met een lekker boterham met goede boter erop erbij. Ofzo.

ARTZUID

2011-05-19T14:05:00.005+02:00

Hoewel nog niet officieel geopend, zijn in Amsterdam Zuid aan de Apollolaan, Churchilllaan en Minervalaan al weer tientallen sculpturen te bewonderen. De opening is 27 mei. Daarna kunnen bezoekers tot en met 28 augustus met audiotoers 2,5 uren wandelen door de statige lanen van Plan-Zuid van architect Berlage. Een intiatief van een van de bewoonsters. En wat voor een. Met hulp van diverse musea in binnen- en buitenland creërt ze een openlucht podium voor de schone kunsten. Toegankelijk voor iedereen. Dit jaar is het thema (gepresenteerd door Jan Cremer): The world around, equality in diversity. Ik nam alvast een voorproefje en was aangenaam verrast door de beelden van onder andere Tinguely, Tajiri en Gormley. De hele wereld in onze achtertuin. Kijk voor meer info op www.artzuid.nl.

Toerist in Amsterdam

2011-05-15T14:04:00.000+02:00

In Amsterdam is genoeg te beleven. Door de grachten varen. Musea bezoeken (sla Foam nooit over). Theater. Film. De Dam. Voor de wat wazige toerist de coffeeshop. En voor de graag giegelende toerist de Wallen. Wat mij betreft is daar nog een geweldige attractie aan toegevoegd. OBA: de Openbare Bibliotheek Amsterdam. Van de hand van Jo Coenen. Natuurlijk al veel over geschreven, maar nog weinig voorkomend op de lijstjes van de bezoekers van onze hoofdstad. Iedereen stoomt vanuit Centraal Station direct door richting het Damrak en vergeet dat aan de linkerzijde een prachtige staaltje architectuur ligt. Nou ja prachtig. Het is mooi. Het is duidelijk van de hand van Coenen. En doet zeker denken aan het Centre Céramique in Maastricht. Het is alleen grootser. Het ligt prachtig aan het water en het interieur is oogverblindend. Wit in alle verschijningsvormen. Helemaal af. Rustgevend en vooral uitnodigend om te komen studeren, werken of lezen. Mijmerend starend over de grachten. Of geïnspireerd raken door alle verhalen om je heen, de wisselende exposities (nu www.leegjezakken.nl) en diverse lezingen. Ben je dorstig of hongerig, dan nodigen het restaurant helemaal in de top, de koffiebar met krantensectie of het eetcafé aan het water je uit. Meer heb je niet nodig.

Boekbespreking

2011-05-11T12:32:00.012+02:00

Met een hele nieuwe stapel boeken, gekregen in maart, kan ik de komende tijd mijn hart ophalen. Lekker wegduiken in andere samenlevingen, tijden en psyches. Fictie en non-fictie. Romans, literatuur, biografieën en gedichten. Van alles wat. Wilde je nog een bezoek aan de boekhandel brengen, dan kun je misschien wat met onderstaande.

Staal | Sylvia Avallone
Rauw en puur. Het Italiaanse leven omschreven zoals we het nooit zien of niet willen zien. Hoewel niet zo poëtisch als het boek van Carlo Levi (Christus kwam niet verder dan Eboli), wel absoluut de moeite waard. Twee puberende hartsvriendinnen proberen in een achterwijk, waar de staalindustrie levensbepalend is, op geheel eigen wijze te ontsnappen aan hun uitzichtsloos bestaan, de drugs en het misbruik. Hun vriendschap is bijzonder, maar staat ook onder druk. Het hele boek bleef ik de beelden zien van de Italiaanse film Gomorra.

De Kabbalist | Geert van Kimpen
Een verhaal waarin aan de hand van de Tora, maar met name de leer van de Kabbala het leven wordt geschetst van Chaim Vital. Terwijl hij als leerling meent keuzes te moeten maken, houdt zijn docent hem voor dat het leven al vaststaat. Al lekker lezend over het dagelijks leven van Chaim leer je over de wijsheden en mystiek van het Joodse geloof. Het boek gaat over liefde, respect, de ware kennis van God en de wereld en dus ook over haat, nijd, altruïsme en egoïsme en het overwinnen daarvan. Op subtiele wijze, maar ook wat oppervlakkig en weinig kritisch. Maar ja. Dat was misschien ook niet te bedoeling. Het is en blijft een roman.

De 100 jarige man die uit het raam klom en verdween | Jonas Jonasson
Twee verhaallijnen over één persoon. Een honderdjarige besluit er van door te gaan. Door zijn praktische kijk op de wereld beland in de meest doldwaze situaties. Tijdens zijn avonturen verteld hij zijn levensverhaal aan de personen die hij tegenkomt. Een soort van melige Forest Gump, die raast door de belangrijkste politieke en sociale gebeurtenissen van de 20ste eeuw.

Good Luck | Christine Otten & Erik Kessels
Aan de hand van een op de markt gekocht fotoalbum van onbekenden creëerden Otten en Kessels een nieuw levensverhaal rondom een Belgisch echtpaar, waarvan de vrouw een tweetal geheimen heeft (een afgestane dochter en een zwarte minnaar). Een onderhoudend, maar niet enorm sterk verhaal. Maar wel erg leuk, mede ook doordat de foto’s in het verhaal zijn opgenomen en je de mogelijkheid geven mee te fantaseren over de gezette vrouw met de bloemetjes en streepjes jurken, haar tengere man en hun poppenverzameling.

In de ban van de tegenstander | Hans Keilson
Heftig boek en blijvend actueel. Op een bijna abstracte wijze verhaalt Keilson over de dreigende vernietiging van een volk door een zekere B. De hoofdpersoon is gefascineerd door B. En hoewel ook zijn leven wordt bedreigd, probeert hij zich toch in te leven in de zienswijze van B. wat hem in eigen kring kwalijk wordt genomen. Als lezer weet je waar het over gaat en wat de gevolgen destijds waren. Maar dat is niet waar het Keilson volgens mij om is te doen. Zijn verhaal is een pleidooi voor dialoog. Voor het blijvend proberen begrip voor elkaar op te brengen. Elkaars meningen en zienswijzen te respecteren. En ons vooral te realiseren dat we allemaal mensen zijn. In die zin is het een boek van alle tijden, want de geschiedenis blijft zich herhalen.

Respect

2011-05-05T14:12:00.002+02:00

Woensdag 4 mei sprak Jules Schelvis in de Sint Janskerk in Maastricht. Deze inmiddels 90 jarige dwong vanaf het eerste moment respect af. Fragiel, maar sterk. Een krachtige stem en een helder verhaal. In zijn antwoorden humor ondanks zijn lijden. Na de twee minuten stilte, die stiller dan stil waren, memoreerde hij zijn vrouw Rachel, die bij aankomst in vernietigingskamp Sobibor direct werd vergast. “Ze is altijd, elke dag in mijn gedachten. En op deze momenten nog meer.” Het greep me naar mijn keel. Chronologisch vertelde hij zijn levensverhaal. Over zijn ouders die weliswaar Joods waren, maar niet beleden en het Humanisme aanhingen. Zijn vader die diamantbewerker was en cantaten van Bach zong. Zijn opleiding en werk als drukker. “Op 10 mei 1940 stond ik kartonnen dozen Persil te drukken; een Duits wasmiddel. Hoe frappant is dat?” Al snel werd hij ontslagen. Verordening na verordening tegen de Joden volgenden. “De onmacht is het meest vernederend. We konden niets doen tegen de verordeningen. Maar ook wij waren Nederlanders. Hoe kon dit nu?” Hij trouwde met Rachel. Ze werkten thuis. Maakten kartonnen etuis voor voedselbonnen en vervolgens toen de deportaties begonnen linnen zakken en rugzakken. Praktisch. Als ze zelf worden gedeporteerd, blijven ze moed houden. In Westerbork horen ze al snel dat ze verder gaan. “Ik hoorde de namen opnoemen van mijn schoonouders en van mijn zwagertje van 15 en mijn adem stokte. Toen ze bij de S aankwamen, werden ook Rachel en ik, mijn schoonzus en schoonbroer genoemd. Het was goed. Zo hadden we het gewild. Samen naar het onbekende, het Oosten gaan. Zeven personen. Een wagon met 62 personen waaronder een baby. Een reis van 72 uren. We kwamen van verre om te werken, maar het pakte anders uit.” Wat opvalt, zijn zijn scherpe bewoordingen ten aanzien van de Nederlanders tijdens de oorlog. Zijn onbegrip over het uitblijven van hulp. “Mijn familie staat al sinds 1740 geregistreerd in Nederland. Ik was toch ook Nederlander? Met dezelfde rechten? Waarom deed niemand iets.” Zijn aanklacht bezorgt me kippenvel. Want ook na zijn terugkomst in Nederland, als blijkt dat alleen zijn moeder en zusje het hebben overleefd, worden hij en duizenden anderen weer aan hun lot overgelaten. Schelvis weet dankzij het nemen van intuïtief initiatief uit Sobibor weg te komen. Dan nog niet wetende dat de geliefden die hij achterlaat ten dode zijn opgeschreven. Hij overleeft niet alleen Sobibor, maar ook Auschwitz en vele andere kampen in een twee jaar durende hel. De ontberingen en mensonterende toestanden zijn bekend. Het is bijna ongelooflijk dat hij hier voor ons staat. Erover kan vertellen zonder haat. “Ik heb de Duitsers gehaat. Zeker. Maar na tien jaar ben ik teruggegaan naar het laatste kamp waar ik zat in de buurt van Stuttgart en daar reikten ze mij de hand, omdat de Duitsers wilden vastleggen wat was gebeurd. Vervolgens sloot de Bundesrepubliek zich aan bij de EG. Als volwaardig en waardig lid. Je kunt niet blijven haten.” Momenteel is hij nevenaanklager van zijn vermoorde familieleden en tevens getuige als overlevende van Sobibor in het proces tegen Demjanjuk. “Ik ben de enige van de aanklagers en getuigen die wilt dat Demjanjuk wordt veroordeeld, maar niet gestraft. Het zal wel voortkomen uit mijn humanistische opvoeding.” Zijn boodschap is helder. “Je moet je niet met de golven van de zee laten meedrijven, maar initiatief tonen. Goed luisteren en bestuderen en dan besluiten nemen. Daar heb je ook geluk bij nodig, want er waren meer mensen die initiatief namen, maar het toch met de dood moesten bekopen. Mijn opdracht voor de jeugd is ook nu nog: zit niet stil, toon initiatief en handel ernaar.” En daarmee eindigt hij en verdient hij ons eindeloze respect.

Luisteren is een kunst

2011-04-28T13:39:00.000+02:00

Een bewogen woensdagavond bij Studium Generale in Maastricht. Martin Simek gaf een lezing. Over Berlusconi stond in het boekje, want daar schreef hij laatst een boek over met Anne Branbergen. Dus de zaal was gevuld en vol verwachting. Want van Simek (zoals van zoveel mensen) werd een mening verwacht. Hij moest echter eerst even ontdaan worden van microfoon en vele draden. Simek: “Ik heb een hekel aan microfoons. In het Oostblok kwam al het slechte uit microfoons.” En zonder ging hij verder en gaf meteen aan dat het boek ‘Silvio’ bestaat uit jarenlange observaties. Hij volgde Berlusconi niet vanwege een voorliefde voor politiek. Integendeel. “Hoe meer je van politiek weet, hoe minder vrolijk je wordt.” Zijn insteek - en dat werd ook al snel duidelijk in de lezing - was de veranderende wijze waarop politici communiceren en de rol van media daarin. “Politici hebben media nodig. En dat heeft Berlusconi goed geregeld.” Hij grinnikt en zaal grijnst mee. “Bovendien kan de man communiceren. En dat kunnen de meeste politici niet. Ook en zelfs niet met een mediatraining. Daar wordt door toehoorders snel doorheen geprikt. Het gros van de politici is voor hen onecht. Berlusconi niet. Die doet zich niet anders voor dan hij is en herhaalt altijd hetzelfde gedrag. Hij laat zich kennen. Hij laat zien wie hij is. Een clown, viezerik en boef. Daar is niets gemaakt aan. Andere politici zijn waarschijnlijk net zo, maar dat weten we niet zeker, want die laten zich juist niet kennen. En nee, Berlusconi neemt zaken niet altijd serieus. Hij houdt zich inderdaad niet aan de ‘Europese gedragscode’. Hij maakt met zijn gedrag anderen net zo zichtbaar als zichzelf. Hij houdt van een grapje, maar ja hij is ook als entertainer op een boot begonnen. Laten we wel wezen. Mensen houden hier van. Ze hebben genoeg van de politiek. En dat is waar ik me zorgen om maak. Niet zozeer om dictators of mensen zoals Berlusconi en zijn show. Maar om de mensen die hem toejuichen en die hun meningen baseren op media die foutief en oppervlakkig berichten. De verering. Het schapengedrag van de massa. Totaal niet kritisch. Ik dacht altijd dat het in Nederland minder zou zijn. Maar het tegendeel is waar. We relativeren niet meer. We moeten meer humor inzetten.”

Zoals ik het hier opschrijf, lijkt het een vlotte lezing. Maar niets was minder waar. Simek kon zijn punt - waarbij hij er sowieso vrolijk op los associeert en zijwegen bewandelt - bijna niet maken. Hij werd constant onderbroken door een aantal verzuurde, jonge, hardcore feministische uitspraken doende en uitermate onfatsoenlijke en beledigende waarschijnlijk links georiënteerde vrouwen. Zo kwamen ze op mij over in ieder geval en laat ik er meteen bij zeggen dat ik ook links ben, maar hopelijk niet verzuurd, hardcore en beledigend. Simek werd verweten een veel te romantisch beeld van Berlusconi neer te zetten. Vragen te ontwijken. Hetzelfde ‘hoererende’ gedrag van Berlusconi te hebben en het goed te praten (“We weten toch dat jij van jonge vrouwen houdt! Nee, ik herhaal mijn opmerking niet. Ik heet geen Ruby.”). Hij moest maar eens uitleggen waarom Mussolini achter Hitler aanliep (huh, waar kwam dit opeens vandaan). De mooiste uitspatting was van een vrouw, die begon te oreren over hoe het Romeinse rijk was gesticht door Petrus en Paulus (proest) en eindigde met een strijdkreet, haar rechter vuist heffend: “Het kapitalisme is passé!”. We zaten verbluft, maar ook met stijgende irritatie het schouwspel te bekijken. De laatste dame werd verzocht de zaal te verlaten, weigerde dat om vervolgens ostentatief haar schoenen op tafel te leggen. Simek sprak haar daar op aan, deed vervolgens zijn schoenen uit en legde ze bij haar op tafel. Ze begreep zijn gebaar niet. Maar dat had ik ook niet meer verwacht op dat punt. Een jongeman stelde de vraag om meer over Berlusconi te vertellen, waarop ik toch ook maar eens om de microfoon vroeg om mee te delen dat het niet ging over Berlusconi. Dat was het punt niet dat Simek maakte. Het ging om de Italianen. Simek haakte meteen in om de vooroordelen over Italianen (oppervlakkig, geen humor, dieven, etc.) te ontkrachten en warempel kon hij even zijn verhaal doen.

Een bijzondere avond, waarin weer eens duidelijk werd dat mensen niet meer in staat zijn om te luisteren, omdat ze constant zelf meningen aan het vormen zijn. Want altijd moeten we blijkbaar wat vinden. Altijd moeten we weten. En hoewel ik zeker geen fan ben van Berlusconi. Of van Sarkozy, Poetin of meer van dat soort figuren, zie ik wel dat de politiek door dit soort politici op haar kop wordt gezet. Het krampachtig vast blijven houden aan dat wat we kennen (de gedragscodes) werkt niet meer. De basis van die codes is niet verkeerd, maar kunnen en zullen in een andere diplomatieke jas gestoken moeten worden. Mijn overgrootmoeder waste op de hand. Nu gooien we alles in een wasmachine. Het wassen is niet veranderd. Wel de manier waarop. En daar is niets mis mee. Iemand als Berlusconi, maar ook Assange met zijn Wikileaks tonen dat eigenlijk heel helder aan. Alleen voelen we ons er ongemakkelijk bij. Hoort bij de groeistuip denk ik dan maar.

“Ik word gek van meningen”, roept Simek tot slot uit. “Maar als jullie dan toch een mening willen horen, dan kun je er een krijgen. Onze maatschappij verloedert en wij zijn in rap tempo onze ziel aan het verliezen.”

In de Tribunal waar we naderhand een borrel drinken, vraag ik Simek zijn boek te signeren. Hij tekent zichzelf, vertelt dat hij vroeger altijd dacht dat zijn vader alles wist en teleurgesteld was toen dat niet zo bleek te zijn. Vervolgens verwijst hij in de tekening naar een regel op pagina 7: “Zal Berlusconi het soms weten?” en kijkt me vragend aan. Ik zeg: “Ah joh, we weten helemaal niets in het leven. Het enige dat we zeker weten is dat we dood gaan, maar voordat het zover is, ga ik nog even een wijntje drinken” en schudt hem de hand. Hij lacht.

Wel. Niet. Of toch ... nee toch maar niet

2011-04-18T21:59:00.001+02:00

Als ik in de spiegel kijk en eens vriendelijk naar mezelf lach, zie ik behalve twee blauwe knikkers ook twee uitstekende scherp gepunte hoektandjes. Alhoewel ik lang geleden besloten heb ze te accepteren in het kader van: elk mens is uniek en waarom zouden we er allemaal hetzelfde moeten uitzien met een tandpastasmile, spelen zo nu en dan toch wat sentimenten op. Nu zijn mijn hoektandjes wel van een aparte orde. Graaf Dracula zou jaloers zijn en me proberen te verleiden tot mijn eerste stappen in het zetten van smakelijke hapjes in gestrekte nekken. En Pythagoras zou geïnspireerd raken bij het zien van mijn driehoekjes en zijn formule a2+b2=c2 spontaan aanpassen. Mijn oude tandarts Jesse vond dat ik mooie tanden had. Sterke en gezonde tanden ook. En in een goed gebit moest je niet fröbelen was zijn motto. Jarenlang ging ik met hem mee, want dankzij zijn theorie bleef loodzwaar buiten- en binnenboordijzerwerk en daarmee gepest op school me bespaard.

Toen ik ging studeren werd ik toch nieuwsgierig naar de mogelijkheden en plande een afspraak in met een orthodontist. Die wreef bij het zien van mijn tanden eens lekker in zijn handen. “Zo jongedame, wat hebben we hier.” Na een korte inspectie luidde het oordeel dat niet de hoektanden het probleem waren (die stonden met de tanden erachter mooi op een rij), maar mijn voortanden. Die stonden te ver naar achter. Met een binnenboordbeugel zou dat probleem in twee jaar verholpen kunnen worden. Echter dan zou ik een overbeet hebben, want mijn onderkaak stond eigenlijk te ver naar achteren. “Dus”, grijnsde man boven me, “dan moeten we je onderkaak breken tijdens een operatie en naar voren verplaatsen. Anders heb je naast je overbeet ook nog eens een laf kinnetje.” Ik keek hem vol afgrijzen aan en rende gillend weg. Ik ben een enorm bang in de tandartsstoel en dit was echt te erg. Mijn onderkaak op twee plekken breken? Mij niet gezien. Ik was voor een hele tijd genezen. Totdat de techniek van facings opdook. Interessant. Maar ook duur. En hoe zou dat nu uitzien. Facings op je voortanden plaatsen zou de boel wel een wat meer rechte vorm geven, getuige de tanden van Tom Cruise, maar zouden mijn voortanden dan niet verworden tot een soort van kiezen? En waarom perfect goede tanden - mijn huidige tandarts is namelijk ook altijd helemaal blij als hij mijn tanden ziet - bedekken. Wie weet wat voor bacterieel engs er allemaal onder die facings gebeurt, waardoor je op je zestigste opeens helemaal geen voortanden meer hebt en een gebitje moet nemen met vier voortanden. Leuk om kinderen schrik mee aan te jagen, maar verder een gruwel. Ooit stapte ik namelijk in het zwembad op een paar tanden aan een ijzerdraad. Ik dook het op, waarna de eigenaar die me spotte zielsgelukkig en direct zijn tanden weer in zijn mond stopte. Ik krijg er nog rillingen van. Ik wil geen gebitje.

Goed. Laatst belde een vriendin op, die mededeelde toch te overwegen een beugeltje te laten zetten om een eveneens uitstaande overigens niet hoekige hoektand in het gareel te duwen. Ik was verbaasd, want ik zie die tand bij haar nooit en bovendien vind ik zo’n scheef tandje eigenlijk wel charmant. Dat beeld werd bevestigd door een actrice in de film Rundskop. Ik vond Jeanne Dandoy meteen sympathiek en voelde me gesterkt. Misschien wel omdat ze tegendraads geweigerd heeft een beugel te nemen (dat denk ik dan), ondanks de druk die waarschijnlijk in de filmwereld heerst om er perfect uit te zien. Voorlopig ben ik dus nog te bewonderen met buiten het gareel lopende tanden. Past ook wel bij mij. Of ...

Made in Europe

2011-04-11T22:30:00.001+02:00

Drie films op een dag vond ik wat veel van het goede, hoewel de kwaliteit dit jaar zo hoog was, dat het wel verleidelijk was toch te gaan. Maar het weer was mooi en drie films in vijf dagen was ook goed. Het was weer Made in Europe filmfestival met Maastricht als trekker, op de voet gevolgd door Genk, Heerlen, Roermond, Sittard en Aken. Zoals gezegd een buitengewoon goed programma dit jaar, dat het kiezen moeilijk maakte. Gelukkig komt een aantal films nog in de bioscopen.

De opening knalde met de film Rundskop van de Belgische regisseur Michaël R. Roskam. Een film waar je nog dagen van nastuitert. Het speelt zich net over de grens af in Belgisch Limburg en handelt over de Belgische hormonenmaffia, boeren, veeartsen, akelig uitziende koeien en uiteraard een moord. Hoewel geen verfilming, doet het meteen denken aan de moord op veearts Noppen destijds. In het verhaal verweven zit een benauwende geschiedenis van vriendschap, verraad en wraak. Acteur Matthias Schoenaerts imponeert als boer Jacky Vanmarsenille. Niet alleen door zijn testosteronuiterlijk, maar ook door zijn ingehouden frustratie, die zo nu en dan explosief zijn weg naar buiten vindt. De hele film zat ik op het puntje van mijn stoel, alhoewel Roskam zo nu en dan ook de teugels laat vieren en met wat humor - middels twee Luikse garagisten die een auto waarmee een moord is gepleegd moeten laten verdwijnen - de kijker even een rustpunt biedt. Vanaf half mei gaat de film in Nederland draaien heb ik gehoord. Ga zeker kijken!

De tweede film was In a better world van de Deense regisseur Susanne Bier. Ook hier is het thema vriendschap en wraak. Een gepest kind (Elias), raakt bevriend met nieuwkomer Christian in de klas die het meteen - op rigoureuze wijze - voor hem opneemt. Er ontstaat via de kinderen een discussie op het doek over hoe je omgaat met pesten, agressie en geweld. De vader van Elias - die in Afrika als arts vaak geconfronteerd wordt met geweld en de resultaten ervan - pleit voor vreedzame oplossingen. Voor dialoog. De kinderen besluiten echter anders. Goede film. Zeker. Maar het einde was mij wat te zoetsappig. Of zoals ik overal hoorde en los: geschreven voor een Oscar. Dat klinkt wat vilein, want een goed einde (in tegenstelling tot Rundskop) is zo nu en dan ook wel prettig. Zeker als je alleen maar in filmhuizen naar de film gaat.

De derde en laatste film was La Pivellina. Een ongelooflijk ontroerende Italiaanse film van Rainer Frimmel en Tizza Covi. Een peuter wordt door haar moeder achtergelaten in de speeltuin, waar een Patti - een circusvrouw - haar vindt en zich om haar bekommert. Samen met haar man Walter en de buurjongen Tairo geeft ze de kleine Aia (zo noemt ze zichzelf) alle liefde en neemt ze haar op in haar leven. De warmte van deze mensen staat in schril contrast met hun gevecht om te overleven als klein circus in de grauwe achterwijken van Rome. Deze film is niet melodramatisch. Integendeel. Het is een sobere, maar prachtige film. En let wel: geen enkele professionele acteur speelt hierin mee. Eenieder maakt zijn debuut. En hoe. Een absolute aanrader.

Spoken en gespuis

2011-04-09T23:27:00.002+02:00

In mijn huis heb ik een zolder, waar ik in de elf jaar dat ik er nu woon nog nooit ben geweest. Ooit vroeg een schilder of hij het luik eens zou openen om een en ander te bekijken. Ik keek hem verschrikt aan en sloeg zijn aanbod af. In mijn overactieve fantasie zag ik namelijk ingemetselde aannemers, maar ook een bergje krioelende, slissende en naar je toe springende slangen ontsnapt aan het terrarium van de vorige bewoonster, grote harige spinnen die omlaag zeilden uit hun spinnenwebben in de hoeken, oplichtende ogen achter schotjes van ratten die de slangen keer op keer te slim af waren, zeer gevaarlijke wegschietende giftige schorpioenen en natuurlijk een paar geesten van dode criminelen uit 1800 met rammelende kettingen aan hun enkels en polsen. Ik had destijds nog geen ruimtegebrek en vond het dus verstandiger het luik te laten voor wat het was. Openen? Neuh, bedankt. Totdat een vriendin ook een huis met een afgesloten zolder kreeg en heel praktisch de ruimte omtoverde tot extra bergruimte. De twijfel sloeg toe. Misschien als ik dan toch eens die zolder opging, zou ik ook mijn bergruimte kunnen ontlasten en afstand doen van mijn regel: één aankoop leidt tot afstand doen van één oud item. Toch wel aantrekkelijk.

Deze week was het zover. Dezelfde vrienden met zolderervaring hadden zich aangeboden die van mij te openen. De schroeven gingen uit het plafond. Ik stond op een afstandje te gluren. Klaar om naar achter te springen, mocht een onbekende kracht ons naar boven willen zuigen om ons vervolgens op te peuzelen. Maar er gebeurde niet veel. Axel’s hoofd verdween met de looplamp in het donkere gat. En het enige dat we hoorde was: “Oooohhhh, mooi man. Jee, dit is echt goed. Dit is echt groot.” Hij hees zich omhoog en verdween op de zolder. Mijn nieuwsgierigheid werd gewekt. Voorzichtig klom ik op de ladder, gluurde over de rand en kukelde bijna het trapje weer af. Een gigantische ruimte met dragende vloer en afgewerkt dak openbaarde zich. Geen lijken, geen slangen, zelfs geen spinnetje te bekennen. Wel een plastic zak met achtergelaten zut van de aannemer, wat oude planken en veel stof. Gewapend met de stofzuiger zijn we de ruimte te lijf gegaan en zijn de eerste dozen naar boven verhuisd. Nu nog even www.roosregelt.nl bellen om iemand in te huren een vlizotrapje in te bouwen. En dromen. Ik voorzie extra kamers. Of nee een mega dakterras met hangmat en decadente jacuzzi voor de betere champagnefeesten ofzo.

Feit of fictie

2011-04-04T22:44:00.000+02:00

“Wat ik zeg, betwijfel ik. Ik heb het zo vaak verteld dat ik het geloof.” Zo begon Kader Abdolah verleden week zijn lezing in Maastricht. Thema was de verhouding tussen fictie en feit in zijn verhalen. De toon was direct gezet, want al snel werd duidelijk dat ook zijn lezing deels fictie, deels feitelijk was. Maar welk deel was nu wat? Wat kon je geloven en wat niet? “Ach”, relativeerde Abdolah: “Rode draad is dat ik me er goed bij voel.” De zaal grijnsde en luisterde geboeid naar zijn betoog. Abdolah: “Geef het leven voorrang. Geef het leven ruimte. Zonder fantasie is er geen ontwikkeling en zouden we nog in holen zitten. Met fictie kun je de wereld veranderen. Zoals Mohammed destijds. En zoals nu de PVV met Geert Wilders.” Weer grijnsde de zaal. Touché voor Abdolah. Hij vervolgde: “De Perzen kennen al 5000 jaar fantasie. Hun verhalen eindigden altijd met de zin: Maar de kraai heeft nog niet zijn nest bereikt.” “Wow”, peins ik. “Dat is toch veel mooier dan: En ze leefden nog lang en gelukkig. De Perzen gaan er vanuit dat elk huis een kraai heeft en elke kraai een huis. De kraai ziet en hoort alles en maakt deel uit van de verhalen. Op reis kan de kraai veel overkomen. Kan de kraai nog veel meemaken. Opeens bekijk ik het zwarte dier met de zwarte bek en priemende ogen op een hele andere manier. Niet meer bedreigend. Deze vogel is een nieuwsgierige toehoorder en boodschapper. Hij staat open voor meer. En zo verandert de schrijver mijn cultuur wederom een beetje.

Abdolah: “Fictie zet ellende om in schoonheid. De aardappeleters van Van Gogh zijn daar zeker een voorbeeld van.” En ook dat zet me aan het denken. Bizar inderdaad dat de schrijnende armoede van destijds met alleen maar aardappelen op het menu, mensen gekleed in lompen en gezeten in een ternauwernood verlichtte, laat staan verwarmde ruimte, nu wordt gezien als een van de mooiste kunstwerken van Van Gogh. En het gaat nog steeds zo. De foto’s van World Press Photo zetten weliswaar aan het denken, maar worden ook gezien als kunst. Abdolah schrijft in De Kraai zelfs: “Anne Frank inspireert me. In een onmogelijke tijd wilde ze schrijfster worden. Ze heeft het succes van haar boek niet mee kunnen maken, maar haar verbeeldingskracht heeft het geweld overleefd.” En zo is het maar net.

Terug naar de lezing. De toehoorders vragen in hoeverre taal voor Abdolah van invloed is op zijn fantasie. Fantaseert hij in het Perzisch of in het Nederlands? Is taal bepalend voor fantasie? Abdolah antwoord in zijn bloemrijke stijl: “In mijn eigen land zou ik een kromme appelboom zijn door de censuur. Door het niet kunnen en mogen vertellen van mijn verhalen. Het houdt je klein en je verhalen maken je zwaar. In Nederland ben ik vrij om te vertellen en dus kan mijn fantasie leven. Na 22 jaar Nederland is bovendien de structuur van de Perzische taal verdwenen; mijn hoofd is bezet door de Nederlandse taal. Maar er is ook verwevenheid van de talen. Net zoals de Islam deel is van mijn cultuur, ook al ben ik niet gelovig.” Hij eindigt met nogmaals te zeggen dat het leven ruimte geeft aan hen die eisen. Zoals nu in de Arabische wereld. Abdolah benadrukt dat de democratie in Arabische landen anders zal zijn dan in het Westen. “Hun democratie zal een mix zijn van de Koran & Facebook.”

En weer verlaat ik geïnspireerd de zaal. Abdolah is een rasverteller die zijn publiek boeit en aan het denken zet. Net zoals zijn boeken. Hij geeft ons een kijkje in de Perzische cultuur en mixt het met de Nederlandse. Hij speelt met fictie en werkelijkheid om te prikkelen. Zonder te overdrijven. Zonder te beledigen. Zonder de waarheid geweld aan te doen. Zijn nieuwste boek “De Koning” ligt inmiddels klaar om gelezen te worden.

40 Jaar en geen spat veranderd

2011-03-23T00:01:00.002+01:00

Einde van een tijdperk

2011-03-20T21:22:00.002+01:00

In het oude huis van mijn peetoom Charles aan de Witmakerstraat stond in de woonkamer op een dressoir een grote glazen kom. Als kind kon ik daar uren gebiologeerd naar staren. Niet omdat er visjes in zwommen. Integendeel. De kom was gevuld met honderden lichtblauwe glanzende kauwgumpjes. Stimorol. Als niemand keek, stak ik mijn hand in de kom om al die koele, gladde kauwgumpjes langs mijn vingers te laten glijden. Er eentje wegnemen durfde ik niet. Ik had blijkbaar het vreemde idee dat mijn peetoom dagelijks de kauwgumpjes telde. Zou er eentje missen dan zou er wat zwaaien. Dat risico was ik niet bereid te nemen. Zo nu en dan zag tante Ton mijn smachtende blik en mocht ik er eentje pakken. Dan beet ik niet meteen door het toplaagje, maar proefde ik eerst even aan de buitenkant. Zoet. Daarna beet ik door en knauwelde ik urenlang door. Bellen blazen interesseerde me niet. Kon ook niet met zo'n klein kauwgumpje. Gewoon lekker knabbelen. En als ik iets anders aangeboden kreeg, dan verhuisde de kauwgum tijdelijk naar een plekje onder mijn lip. Ik leek een heel klein beetje op het meisje Violet Beauregarde uit Sjakie en de chocoladefabriek, die keer op keer een record verbrak door het langst op een kauwgum te knauwelen. Een verslaving was geboren.

Ik heb allerlei alternatieven geprobeerd. Ook binnen de in de jaren '90 groeiende Stimorolreeks. Maar niets smaakte zo goed als dit kleine blauwe wondertje. Wie wil er nou kauwgum zonder suiker?? Mensen versleten me voor gek, want volgens hen was de smaak zo verdwenen. Maar ik volhardde, zelfs toen een paar jaar geleden de kauwgum bijna nergens meer te krijgen was. Ik sloeg voorraden in bij de Hoogvliet in Leiden of de Plus in Maastricht. Totdat een maand geleden ook deze winkels opeens geen Stimorol original met suiker meer hadden. Volledig in paniek bekeek ik de site en zag tot mijn grote verdriet dat deze klassieker uit de productie is gehaald. Mijn broer in Leiden suggereerde dat ik maar aan de qat moest gaan. Waarschijnlijk ook om me rustig te krijgen. Ik probeer nu langzaam te accepteren dat mijn voorraadje slinkt. Kauwgumpjes aan anderen aanbieden doe ik voorlopig niet. Verdrietig zie ik elk week het aantal dalen, want ook bij mij zitten de kauwgumpjes achter glas. Zo nu en dan probeer ik een ander merk. Ik bewaar in ieder geval een pakje voor noodgevallen. En gelukkig maakte ik ooit op de tweede klas Atheneum een tekening van een pakje Stimorol. Die ga ik opsnorren en inlijsten. Vond het toen al een sterk merk en hoop stiekem dat Stimorol over een jaartje of zo tot inkering komt en de Stimorol original als retromerk weer op de markt brengt. Alstublieft?

Tignes rules. Ook met slecht weer.

2011-03-20T11:51:00.000+01:00

Taarten om in te bijten

2011-03-09T19:20:00.000+01:00

Met dank aan Peter :-* http://tinyurl.com/5thdv58

't Is weer voorbij

2011-03-09T08:45:00.000+01:00

Vasteloavend in Mestreech

2011-03-08T12:40:00.000+01:00

Bonte sturm in Mestreech

2011-03-07T11:33:00.000+01:00

Stenen tijdperk

2011-03-02T12:52:00.000+01:00

Als er gestemd moet worden, dan ben ik er in de ochtenduren altijd als een van de eerste bij. Zo ook deze ochtend van de Provinciale Staten verkiezingen. Om kwart over acht zet ik mijn fiets vast en loop naar binnen. De vrijwilligers zijn goed vertegenwoordigd en er staan 8 stemhokken. Ik ga in de kleine rij staan en overhandig na een minuutje mijn stempas en paspoort. "Stemlokaal 10, nummer 1003", roept de eerste vrijwilliger naar de tweede vrijwilliger met de lange lijsten. Ze knikt akkoord en wil me een lijst overhandigen. Ik kijk haar wat verbaasd aan en zeg zeer vastberaden: "Nee hoor, die hoef ik niet. Dankjewel" en wil me omdraaien. Vier mensen kijken me verbijsterd aan: "Maar mevrouw u komt toch om te stemmen?" Ik slik even, schakel en realiseer me op dat moment dat elektronisch stemmen niet meer kan en dat ik dus op de lijst met een rood potloodje mijn keuze kenbaar moet maken. Met een hoofd zo rood als het potloodje loop ik met de lijst het stemhokje in.

Carnavalsstress

2011-02-25T09:34:00.000+01:00

Niet te geloven. Al drie weken heb ik stress. Vette stress. Ik schreef al enthousiast over de onnavolgbare Carnaval Wierts beleving in een eerdere blog. Nou het lachen is me sindsdien vergaan. Patronen knippen bleek nog niet zo eenvoudig. Zeker niet toen bij het in elkaar zetten bleek dat niets ons paste. ? We keken elkaar wat waterig aan. Maar na een soort van jurkendans, hadden we weliswaar niet de door ons persoonlijk gewenste kleuren aan, maar wel iets dat paste. Nou ja passen? Vooralsnog zie ik er in mijn jurk en jasje meer uit als een uit de kluiten gewassen American Football speler dan een taart. De anderen vonden dat afgelopen zaterdag uitermate grappig en suggereerden dat ik ook als Sheila E. kon gaan met enorme schoudervullingen. Met Beppie Kraft (die zich in d'n hiemel waande) op de achtergrond kon ik tijdelijk berusten in mijn lot. Totdat de naaimachine vastliep, ik de zakken er verkeerd om in had gezet en tot twee keer toe moest lost tornen, niet meer wist hoe je een rits erin zet (de helpdesk had een dag vrij genomen) en de draad de hele tijd brak. Adem in. Adem uit. Tijdens vier avonden van elk vier uur zwoegen met draad, naald en vingerhoed heb ik ik weet niet hoeveel hartjes, bloemen en arabesken vastgezet en serieus overwogen per direct een kind uit Pakistan of India te adopteren of alcoholist te worden. Gelukkig is het al snel Carnaval en kan ik dat laatste redelijk snel effectueren. Een vriend zei laatst: chapeau voor het werk dat jullie verrichten. Chapeau??? Shit, die moeten we ook nog maken. Met lampjes erin als kaarsjes. En er moet nog voering in de jasjes. Een hoepel in de jurk. De mouwen en hals moeten nog afgezet worden en de linten aangebracht. Wanneer gaan we dat in hemelsnaam doen???? Adem in. Adem uit. Begin bij A en eindig bij Z en begin weer van voor af aan. Adem in. Adem uit. Ben ik effe blij dat ik een Ram van gesternte ben.

Krek wak wou

2011-02-17T19:50:00.000+01:00

Half lezend in mijn krantje bij de Bonne Femme in Maastricht kijk ik uit het raam. Een grote blauwe vrachtauto steekt in zijn achteruit de Stokstraat in. In grote letters is op de wagen - van Diggele bloemengroothandel - te lezen. Ik blijf even kijken om te zien hoe handig de chauffeur die grote bak het kleine straatje in manoeuvreert zonder winkelend publiek omver of de ijszaak in te rijden. Boven het raam van de cabine zie ik nog een tekst staan: Krek wak wou. Krek wak wou? Ik kan er geen tabak van maken. Het lijkt wel een code voor een geheim genootschap van tulpeneters. Een vriendin schuift aan en kan er ook niets van maken. Hoe sneller we het achter elkaar uitspreken hoe meer we de slappe lach krijgen. Krekwakwou. Krekwakwou. Krekwakwou. We lijken op een paar eenden die hallucinerende paddo’s hebben genuttigd.

De ochtend erop valt me de tekst weer in en ik besluit het te googlen en krijg weer de slappe lach. Want het is heel simpel. Wij spraken het alleen verkeerd uit. De verwarring zit hem in het wou. In Limburg spreken we de ou vaak uit als oe. Zo spreken we bijvoorbeeld de naam Houben uit als Hoeben en niet als Hauben. Van de wou maakte ik dus een woe, terwijl het een wau is, maar dan met ou. Kunt u me nog volgen? Als je het opnieuw leest - krek wak wau (even fonetisch geschreven) - begrijp je duidelijk dat er staat: precies wat ik wil/wou. Het is Brabants. Meerdere recreatieve bestemmingen heten zo (overigens ook in andere provincies), een groot boerenbedrijf en natuurlijk een carnavalsvereniging. In een digitaal woordenboek kom ik tegen: Krek wà'k wou en nou hè'k ut - precies wat ik wilde en nu heb ik het. De carnavalsvereniging heeft zelfs een clublied met de tekst:

Wij willen feesten oh wee oh
Tekeer gaan als beesten oh wee oh
We drinken 4 dagen oh wee oh
Zonder thuis wat te vragen oh wee oh

(refrein)
Ut is krek wak wou
Zeg hoe vind je ’t hier nou
We zitten hier in de zaal
Vieren feest allemaal
T is echt niet normaal

We zijn aan het dansen oh wee oh
Onze prins grijpt zijn kansen oh wee oh
Wat niemand had verwacht oh wee oh
in t haagje ondergebracht oh wee oh

(refrein)
Ut is krek wak wou
Zeg hoe vind je ’t hier nou
We zitten hier in de zaal
Vieren feest allemaal
T is echt niet normaal

Met de rest van het weinig poëtische lied zal ik u niet vermoeien. Tot besluit nog wel even wat voorbeelden uit een digitale cursus zakelijk Brabants van de site http://deskrekwakwou.spaces.live.com. Altijd handig.

NL: Dit behoort tot de mogelijkheden!
BR: Da ken!

NL: Hieromtrent kunnen wij u geen enkele zekerheid bieden.
BR: We witten ut nie.

NL: Zou u dat nog eens willen herhalen?
BR: Wa?

NL: Zulks ben ik geenszins van plan!
BR: Denk'k toch nie!

NL: Hiermee verwacht ik geen problemen te ondervinden.
BR: Hendig zat!

NL: Hetgeen u vertelt, verbaast mij ten zeerste!
BR: Wa ziddenou?

NL: Het leven van een Brabander gaat niet over rozen!
BR: Tis wa.

NL: Ligt dat binnen het kader van uw bevoegdheden?
BR: Madde gij da wel?

NL: Ik denk dat het verstandig is om onze samenwerking te beeindigen.
BR: Houdoe he!

NL: Daar zult U op generlij wijze achter kunnen komen
BR: Witte tonnie

NL: U heeft drie pogingen om achter de waarheid te komen ...
BR: Drie k'raaien ...

Carnavalsvoorbereidingen

2011-02-12T10:10:00.001+01:00

Hoewel onze voorgaande knalgele pèkskes - concept stormvast - het goed deden in al het carnavalsgeweld moesten we een nieuw concept bedenken. Ik was de spelbreker, want de gele regenlaarsjes bezorgden me al twee jaar zwarte dikketeennagels. Niet echt tijdelijk. Nee gedurende 11 maanden zwart (overgelakt uiteraard in meer acceptabele kleuren), 1 maand in de originele kleur en vervolgens weer 11 maanden zwart. Ik werd er treurig van (afgezien van de pijn die ik tijdens carnaval leed). Sinds een maand zijn ze weer terug in de normale menselijke toestand. Nog elke dag kijk ik even tevreden naar beneden. Met aaineigingen soms. Ik geef het eerlijk toe. En die laarsjes, nee die trek ik niet meer aan. Ik wil bergschoenen aan. Hoe weinig charmant ook. Dan maar een lange jurk.

Terug naar het concept. Ontspannend in Spa kwamen we op een brilliant idee, na maanden van prakizeren en vastlopen in te toegepaste ideeën. We werden zoet, zuur en zout uitgevoerd in snoepgoed. Ik als spekje, Han als napoleonbonbon en Natasja als dropje. Lange tijd geloofden we erin totdat we twee weken geleden de uitvoering ter hand namen en meteen vastliepen. Een lichtelijke depressie verspreidde zich van Maastricht tot aan Amstenrade. Wat nu. Verleden week vrijdag spoedberaad. Een brainstormsessie á deux werd succesvol toen Han verzuchtte: "Wat zijn we toch ook een stel taarten." En dat zijn we en worden we ook. Talloze varianten mogelijk; van bruidstaart tot mislukte taart, van oude taart tot groentetaart. Kiest u maar.

Vrolijk zijn we gaan shoppen in de carnavals Wiertz; een begrip in het Zuiden. Een walhalla met duizenden pakken; van foute dirndels tot berenpakken, van hoeden en pruiken tot schoenen - alles voor de meer gemakzuchtige carnavalsvierder. Wij hebben ons uitgeleefd in de stoffensectie. Gewapend met pen en papier, illustraties tekenend en meters uitrekenend hebben we onze slag geslagen. Nu de komende weekenden uitwerken, het eelt op onze vingers naaien en dan 6 maart helemaal los. Wordt vervolgd.

Bed & breakfast

2011-02-09T20:52:00.000+01:00

Op zoek naar leuke slaapplekken voor gasten, die ik tijdens feestjes niet kan herbergen in hotel Mans, stuitte ik op b&b In 't blauwe Huys (Wycker Grachtstraat 34). Gelegen schuin tegenover mijn eigen huis. Wat een toeval. Mevrouw Lemmens, die al 40 jaar in het huis woont, bestiert het b&b op een innemende manier. Twee kamers en een gedeelde badkamer voor de gasten. Een huis met in elke ruimte een ander donker bloemetjesbehang. Gouden afzettingen. Grote schilderijen met portretten en kleintjes met pitoreske afbeeldingen. Spiegels en bloemstukjes. Een grote keuken met een oude schouw en een kleine stadstuin achter het huis. "Moeten gasten op tijd binnen zijn?, vraag ik haar. "Och", antwoord ze geruststellend, "ik ben wel op mijn rust gesteld, maar ze moeten zelf weten hoe laat ze thuis komen. Twaalf uur, drie uur of zeven uur in de ochtend. Kunnen ze meteen bij het ontbijt aanschuiven. Ik slaap wel door en als de hond het niet vertrouwt dan slaat ie aan." Ik kijk even naar de hond die verdacht veel lijkt op Bobbie van Kuifje. Hij ziet er niet enorm gevaarlijk uit, dus ik ga er vanuit dat mijn gasten niet met een hond aan hun enkel eindigen als ze met een stuk in hun kraag naar binnen sluipen. Aan internet en mail doet mevrouw Lemmens niet: "Bel meh, keend. Dat wirkt zoe al jaoren." De kosten zijn ongelooflijk laag. Voor twee personen kost een kamer € 75 per nacht. Inclusief groot ontbijt. Ik overweeg even bij haar in te trekken en vergeet pardoes te vragen waarom het In 't blauwe Huys heet, terwijl het wit is.

Maastrichtse vergezichten

2011-02-09T20:18:00.000+01:00

Genomen vanaf de Polvertoren in Maastricht.